Otsaileko Iraultza: berrikuspenen arteko aldeak

Ezabatutako edukia Gehitutako edukia
Etiketa: 2017 wikitestu editorearekin
Etiketa: 2017 wikitestu editorearekin
55. lerroa:
Hala ere, 1914ko abuztuan klase guztiek eta ia alderdi guztiek bozkatu zuten gerraren alde.<ref>{{Erreferentzia|izena=Robert|abizena=Service|izenburua=A History of Modern Russia from Nicholas II to Vladimir Putin|argitaletxea=Harvard University Press|hizkuntza=en|data=2005-01-01|url=https://books.google.com/books?id=eseDgCQK9UkC|isbn=9780674018013|sartze-data=2017-02-21}}</ref> Alderdi Boltxebikea eta, bereziki, [[Vladimir Lenin]], agertu ziren gerraren aurka.<ref group="oh">422 diputatutik 21ek bozkatu zuten aurka.</ref><ref name=":6">{{Erreferentzia|izena=Ian Frederick William|abizena=Beckett|izenburua=The Great War, 1914-1918|argitaletxea=Pearson/Longman|hizkuntza=en|data=2007-01-01|url=https://books.google.com/books?id=CMYbKgcAW88C|isbn=9781405812528|sartze-data=2017-02-21}}</ref> Aurkariek "''porrotistak''" deitzen zituzten. Gerra deklarazioak errusiar [[Nazionalismo|nazionalismoaren]] gorakada ekarri zuen gizarte osoan, barne arazoak alde batera utzita denbora batez.<ref name=":7">{{Erreferentzia|izena=Sheila|abizena=Fitzpatrick|izenburua=The Russian Revolution|argitaletxea=OUP Oxford|hizkuntza=en|data=2008-02-28|url=https://books.google.com/books?id=v0-1p3thZyMC|isbn=9780191579813|sartze-data=2017-02-21}}</ref> Armadak lehen garaipen batzuk lortu zituen [[Galitzia]]n 1915ean eta [[Brusilov Ofentsiba]]rekin 1916an, baina porrot garrantzitsuak ere izan zituen, adibidez [[Tannenbergeko gudua (1914)|Tannenbergeko gudua]] 1914an, [[Masuriako Lakuetako bigarren gudua]] 1915eko otsailean, eta [[Errusiaren Erretreta Handia|Errusiar Poloniaren galera]] 1915eko maiatzetik abuztura.
 
{{paperezko apiua
{{esan-kaxa
|Nire herriarekiko betebeharra ezarri dit Jainkoak, eta betebehar horrek behartzen nau gaur-gaurkoz, etsaiak Inperioaren barrualdean sartzea lortu duenean, indar aktiboen aginte gorena hartzera eta Armadarekin gerraren nekea partekatzera, eta Errusiako lurrak etsaiaren saiakeren aurrean babestera.
|align = right
|title=Nikolas II.aren gutuna, Nikolai Duke Handiari<ref>{{Erreferentzia|izenburua=First World War.com - Primary Documents - Tsar Nicholas II Takes Command of Russian Armies, 5 September 1915|url=http://www.firstworldwar.com/source/russia_tsarincommand.htm|sartze-data=2017-02-21|hizkuntza=en}}</ref>
|width = 300px
| bgcolor = bisque
|title=Nikolas II.aren gutuna, Nikolai Duke Handiari<ref>{{Erreferentzia|izenburua=First World War.com - Primary Documents - Tsar Nicholas II Takes Command of Russian Armies, 5 September 1915|url=http://www.firstworldwar.com/source/russia_tsarincommand.htm|sartze-data=2017-02-21|hizkuntza=en}}</ref>
|quote=
Nire herriarekiko betebeharra ezarri dit Jainkoak, eta betebehar horrek behartzen nau gaur-gaurkoz, etsaiak Inperioaren barrualdean sartzea lortu duenean, indar aktiboen aginte gorena hartzera eta Armadarekin gerraren nekea partekatzera, eta Errusiako lurrak etsaiaren saiakeren aurrean babestera.
}}
 
70 ⟶ 66 lerroa:
Baina ez ziren horiek izan aurrekari bakarrak. Herritar soilek geroz eta okerrago bizi zuten [[aristokrazia]]ren eta euren arteko harremana. Nekazariek arazoak zituzten lur-jabeekin, eta geroz eta gehiago joaten ziren hirietara, industria hasi berrietan lan egitera. Hirietan [[Mendebaldea (kultura)|Mendebaldetik]] etorritako ideia politikoak [[langile]]en artean hedatzen ari ziren. [[Proletario]]en ezinegona gero eta handiagoa zen, bai porrot militarrengatik, bai janari ezagatik. 1905ean [[Errusia-Japonia Gerra]]ren porrota jazo zen, eta urte berean [[1905eko Errusiako Iraultza]] eta [[Igande Odoltsua (1905)|1905eko Igande Odoltsua]]. Egun hartan, tsarraren tropek armarik gabeko manifestazio baketsua tirokatu zuten, eta 1.000 inguru pertsona erail.<ref>{{Erreferentzia|izena=Harrison E.|abizena=Salisbury|izenburua=Black Night, White Snow: Russia's Revolutions, 1905-1917|argitaletxea=Da Capo|hizkuntza=en|data=1981-01-01|url=https://books.google.es/books/about/Black_Night_White_Snow.html?id=8NQ76Cw-LYAC&redir_esc=y|isbn=9780306801549|sartze-data=2017-02-21}}</ref><ref group="oh">Tsarraren ofizialek 96 hil eta 333 zauritu aipatu zituzten. Gobernuaren aurkakoek, 4.000.</ref> Urte hartan bertan, [[Potemkin korazatua]]ren mutina gertatu zen. 1905eko Iraultzaren ostean egoera ez zen hobetu, eta matxinada orokorreko egoeran sartu zen Errusia. 1917an berriro agertu zen bere gordinean iraultza, eta tsarra erortzea ekarri zuen.
 
{{paperezko aipua
{{esan-kaxa
|quote=<em>Orxa Geltokia. Abe. 18, 1916.</em>
|align = right
|width = 300px
| bgcolor = bisque
|title=Tsarraren telegrama, Rasputinen heriotza jakin ostean<ref>{{Erreferentzia|izenburua=Letters from Tsar Nicholas to Tsaritsa Alexandra - December 1916|url=http://www.alexanderpalace.org/letters/december16.html|sartze-data=2017-02-21|hizkuntza=en}}</ref>
|quote=<em>Orxa Geltokia. Abe. 18, 1916.</em>
<br />Zure gutuna irakurri berri dut. Izututa eta ikaratuta nago. Errezoetan eta pentsamenduetan zurekin nago. Bihar iritsiko naiz 5etan. Izozte handia. Konferentzia 4etan bukatu da. Bedeinkazioak eta muxuak zuretzat.
<br />
NICKY|title=Tsarraren telegrama, Rasputinen heriotza jakin ostean<ref>{{Erreferentzia|izenburua=Letters from Tsar Nicholas to Tsaritsa Alexandra - December 1916|url=http://www.alexanderpalace.org/letters/december16.html|sartze-data=2017-02-21|hizkuntza=en}}</ref>
NICKY
}}