«Erribosa»: berrikuspenen arteko aldeak

762 bytes added ,  Duela 2 urte
ez dago edizio laburpenik
'''Erribosa''' '''''C<sub>5</sub>H<sub>10</sub>O<sub>5</sub>''''' formula duen [[monosakarido]]a da, [[aldehido]] taldea (CHO) lehenengo karbonoan duena. Bost karbono dituenez [[pentosa]] bat da. [[Zelula|Zeluletako]] [[azido erribonukleiko]]an dagoen azukrea da{{lur erref}}. Erribosaren deribatu nagusia [[Desoxirribosa]] da, eta honek [[Azido desoxirribonukleiko|ADNa]] osatzen du.
 
[[Hermann Emil Fischer|Emil Fischerrek]] 1891n topatu zuen lehendabizikoz D-erribosa<ref>{{Erreferentzia|izenburua=Chronic Fatigue Syndrome Treatment Guide, 2nd Edition|argitaletxea=Erica Verrillo|hizkuntza=en|url=https://books.google.com.br/books?id=mQ4b_GMFgoIC&pg=PT467&dq=emil+fischer+ribose&hl=pt-BR&sa=X&ved=0ahUKEwi5lIamxOXdAhUGOZAKHcXxAAwQ6AEIMTAB#v=onepage&q=emil%20fischer%20ribose&f=false|sartze-data=2018-11-02}}</ref>.
[[Hermann Emil Fischer|Emil Fischerrek]] 1891n topatu zuen lehendabizikoz D-erribosa.
 
== Ezaugarriak ==
Erribosa aldopentosa bat da, muturrean [[karbonilo]] talde bat eta ondoren hiru [[karbono asimetriko]] dituena. Teorikoki bi enantiomero dituen arren naturan [[D-Erribosa]] bakarrik agertzen da.
 
Ziklatzen denean lau eraztun desberdin era ditzake, α eta β-D-erribofuranosak (eraztun pentagonala) eta α eta β-D-erribopiranosak (eraztun hexagonala). ARN molekulan β-D-erribofuranosa agertzen da, baina monomeroa uretan dislbaturik dagoenean ohikoagoak dira eraztun hexagonalak<ref>{{Erreferentzia|izenburua=13C-labeled aldopentoses: detection and quantitation of cyclic and acyclic forms by heteronuclear 1D and 2D NMR spectroscopy|orrialdeak=199–209|hizkuntza=en|data=1998-02-01|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0008621598000408|aldizkaria=Carbohydrate Research|alea=3-4|zenbakia=307|issn=0008-6215|doi=10.1016/S0008-6215(98)00040-8|sartze-data=2018-11-02}}</ref>.
 
== Garrantzia biologikoa ==
77.412

edits