«Jogurt»: berrikuspenen arteko aldeak

146 bytes removed ,  Duela 1 urte
ez dago edizio laburpenik
{{elikagai infotaula}}
[[Fitxategi:Yogurt of the Bulgarija Pavilion of Expo 2005 Aichi Japan.jpg|thumb|300px|Jogurt [[bulgaria]]rra]]
 
'''Jogurta''' [[esne]]aren [[hartzidura]] [[bakterio|bakteriarraren]] ondorioz ekoiztutako [[esneki]] bat da. Esneak daukan [[laktosa]] [[azukre]]aren hartziduraren ondorioz [[azido laktiko]]a sortzen da, eta hau esnearen [[proteina|proteinekin]] nahasten da, jogurtari bere zapore eta egitura berezia emanez. Jogurtak proteina, [[kaltzio]], [[b2 bitamina|erriboflabina]], [[B6 bitamina]] eta [[B12 bitamina]] asko dauka.
 
Badirudi K. a. III. milurtekoan jadanik jogurta ekoizten zela hainbat kulturatan. Seguru aski lehen jogurtak berezko hartziduren ondorioz sortu ziren, beharbada esnearen garraio-ontzi gisa erabilitako ahuntz-larruen barruko [[bakterio]] baten eraginez.
Jogurta munduko toki jakin batzuetan ([[India]], [[Erdialdeko Asia]], [[Hego-ekialdeko Asia]], [[Erdialdeko Europa]], [[Ekialdeko Europa]]) kontsumitzen zen duela 100 urte arte. Orduan, [[IlyaIlia IlyichIlyitx MechnikovMetxnikov]] [[biologia|biologo]] [[errusiaerrusiar]]rrakrak jogurta baserritar [[bulgariabulgariar]]rrenren bizi-itxaropen luzearen erantzule zela adierazi zuen. Jogurtaren [[Lactobacillus|laktobazilo]]ak osasunerako onak zirela defendatuz, jogurta Europa osoan jendarteratzeko ahaleginak egin zituen.
 
== Osaera ==
[[Fitxategi:Joghurt.jpg|thumb|300px|Jogurt turkiarra]]
Jogurta modu industrialean egiteko, [[bakterio]] jakin batzuk eransten zaizkio esneari ingurune-baldintza kontrolatuen pean. Bakterioek [[laktosa]] hartzitu eta [[azido laktiko]]a ekoizten dute hondakin gisa. Azken produktu honek [[pH|azidotasuna]] handitzen du eta, ondorioz, esnearen proteinak jalkin egiten dira, [[gel]]a osatuz. Oro har, bi bakterio-espezie edo gehiago sartzen dira esnean, [[hartzidura]] osoagoa izan dadin: Besteak beste, ondoko espezieak erabiltzen dira: ''[[Streptococcus thermophilus subsp. salivarius]]'', ''[[Lactobacillus bulgaricus|L. bulgaricus]]'', ''[[Lactobacillus casei|L. casei]]'' eta ''[[Lactobacillus bifidus|L. bifidus]]''.
 
== Ikus, gainera ==
{{commonskat}}
 
 
* [[Esneki]]
 
158.323

edits