«Izotz gaineko abiadura-patinaje»: berrikuspenen arteko aldeak

Erreferentziak + argazkiak
(Erreferentziak + argazkiak)
# [http://www.nbcolympics.com/index.html NBC's Olympics coverage]
# '''Volver arriba ^''' (in Norwegian) ''Olympiske vinterleker 1924–2006'', Åge Dalby, Jan Greve, Per Jorsett, <nowiki>ISBN 82-7286-162-3</nowiki>, Akilles forlag 2006, pg. 29
# '''Volver arriba ^''' (in Dutch) [http://www.knsb.nl/content/langebaan/watislangebaan.asp Wat is Langebaanschaatsen], KNSB.nl
# '''Volver arriba ^'''
# '''Volver arriba ^''' (in Norwegian) ''Skøytesportens stjerner'', Knut Bjørnsen and Per Jorsett, J. W. Cappelens forlag 1971, pg. 183
# '''Volver arriba ^'''
# '''Volver arriba ^''' [http://www.nrc.nl/W2/Lab/Profiel/Netherlands/sports.html Less orange during the uneven years], from nrc.nl, published 1 July 1999
# '''Volver arriba ^''' (in Norwegian) ''Olympiske vinterleker 1924–2006'', Åge Dalby, Jan Greve, Per Jorsett, <nowiki>ISBN 82-7286-162-3</nowiki>, Akilles forlag 2006, pg. 252
# '''Volver arriba ^''' (in Norwegian) ''Olympiske vinterleker 1924–2006'', Åge Dalby, Jan Greve, Per Jorsett, <nowiki>ISBN 82-7286-162-3</nowiki>, Akilles forlag 2006, pg. 230
# '''Volver arriba ^''' Turner, James, in collaboration with Zaidman, Michael (1997). The History of Roller Skating. National Museum of Roller Skating. <nowiki>ISBN 0-9658192-0-5</nowiki>.
# '''Volver arriba ^''' [http://www.hickoksports.com/history/rollerskate03.shtml Roller Skating 3: Types of Competition], from hickoksprots.com. Retrieved 25 December 2006
# '''Volver arriba ^''' [http://www.hickoksports.com/history/wminline.shtml World In-Line Skating Medalists - Men]
# '''Volver arriba ^''' [http://www.encyclopedia.chicagohistory.org/pages/1146.html Ice Skating], The Electronic Encyclopedia of Chicago
# '''Volver arriba ^''' ''Sportsboken 1992'', Schibsted forlag, <nowiki>ISBN 82-516-1428-7</nowiki>
# '''Volver arriba ^'''
# '''Volver arriba ^'''
# '''Volver arriba ^'''
# '''Volver arriba ^'''
# '''Volver arriba ^''' [http://www.socalspeedskating.org/equip/skates/longtrack/longtrack.htm "longtrack"]. ''www.socalspeedskating.org''. Retrieved 2015-11-02.
{{erreferentzia falta}}
{{zuzendu}}
|International Skating Union (ISU)
|-
! colspan="2" |CharacteristicsEzaugarriak
|-
!Generoak
!Mixed gender
|Emakumezkoa
|Yes
Gizoneazkoa
 
Mixtoa
|-
!Modua
!Indoor
|-
! colspan="2" |PresencePresentzia
|-
!Olimpikoa
!Olympic
|1924 pista luzea
1992 pista laburra
|}
]]
 
=== ISU ===
[[Fitxategi:ISU Logo.jpg|thumb|ISU logoa]]
XIX.mendean hasi ziren antolatutako abiadura patinajearen lasterketak. 1884an, Norvegiako Axel Paulsen Munduko Abiadura patinajeko Amateur txapeldun bezala goraipatu zen, hainbat lasterketa irabazi ondoren AEB-etan. Bost urte geroago, AMsterdamen ospatu zen Munduko I. txapelketa, Errusia, AEB, Britania Handiko eta Herbeheretako lastekariekin. ''Internationale Eislauf Vereinigung'', edo International Skating Union, 15 naziotako pertsonak sortu zuten Scheveningenen 1892an, neguko kiroletako lehen federazio internazionala bilakatuz. Ordurarte Herbeeretako federazio edo asoziazio batek antolatzen zituelarik txapelketak. Bertan hasi ziren, distantzia et neurri desberdinetako lasterketa eta pistak arautzen, honela pista motzeko eta luzeko neurri desberdineko lasterketak desberdinduz. Txapelketan egun haietan amateurrentzat ziren, orduan bizi ziren amateur eta profesionalizazio prozesuaren gatazkak medio, beraz, profesionala izanez gero ezin zenuen parte hartu, honen adibide dugu, 1904ean Peter Sinnerud-en irabasi zuen munduko txapelketaren deskalifikazioa profesionalismoa auziperatuz. Munduko eta distantzia ezberdinetako munduko errekorrak 1891an hasi ziren neurtzen, honek ekarri zuen, munduko errekorraren apurketa azkar eta handia denbora gutxian, nahiz eta 1894 tik aurrera jada ikusten dugu hurrengo errekorrak hobetzea gero eta gehiago kostatu dela, adibidez, 5000 metroko Jaap Edenen errekorra 1894ean Europako Hamar txapelketan lortu zuena 1894ean 17 urtez egon zen apurtu gabe.
[[Fitxategi:Elfstedentocht finish (1985).jpg|thumb|Elfstedentocht amaiera 1985ean]]
 
=== Elfstedentocht ===
 
=== Pista laburrak ===
[[Fitxategi:2014 WInter Olympics Short track speed skating - Women's 1000 metres Quarterfinals.jpg|thumb|Pista laburreko abiadura patinajea]]
Lasterketak beti ordulariko aurkako zentzuan korritzen dira, 111m-ko distantziako pistan. Lasterketa hauek taldekako irteeran (mass start format) hasten dira, non 6 patinatzaile batera ertengo diren. Santzioak era desberdinekoak izan daitezke, irteera faltsua, galaraztea, edo mozketa pista barrutik. Irteera faltsua, lasterketa irteera eman aurretik ertenez gero ematen da, galraztea edo eragoztea, patinatzaile bat bestearen bidean sartzen edo gurutzatzen denean, bigarren honek bere abiadura edo norabidea galtzeko, eta azkenik mozketa, bidea markatzen duten marketatik ertetzen denean ematen da.
 
=== Pista luzeak ===
[[Fitxategi:Jan Smeekens (23-02-2008).jpg|thumb|Pista luzeko abiadura patinajea]]
Lasterketak beti ordulariko aurkako zentzuan korritzen dira, 400m-ko distantziako pista obalatuan. Denak, era indibidualean egiten dira, nahiz eta, binaka egiten diren irteerak baina bakoitzak bere bidea duelarik eta ezin dute biak bide bera eduki momentu berean. Zeren eta bi bide daude pista osoan zehar, eta itzuli bakoitzean aldatzen joango dira biak distantzia ber-bera egiteko, zabaletik datorren lasterkariak duelarik bide eskubidea aldaketa momentu berean egingo badute. Hemen santzioak ere jaso ditzazkezu irteera faltsua, galaraztea, edo mozketa pista barrutik egitearren.Patinatzaile batek bere lasterketan falta egin badu edo jauzi egin bada, berriro egiteko aukera izango dute. Ez dago gainerainongo finalik, behin egiten duzu zure distantzia eta ondoren daudenen artean denboraren arabera klasifikazioa egiten da.Hemen ere daukagu banakakoa ez den modalitate bakarra, talde-jazarpen proba, non hemen ere bi 3-4 ko taldek distantzia bat burutuko duten, ordea, hemen talde bakoitza, pistako puntu desberdinetatik hasiko dira, eta beti pista osoa erabili ahalko dute itzuliak ematen dituzten bitartean, beti barrukaldea izanez itzulia egiteko distantziarik laburrena eta erabiliena.
 
 
=== Txuri urdin ===
[[Fitxategi:Txuri urdin.JPG|thumb|Txuri urdin izotz jauregia]]
Txuri-Urdin Izotz Jauregia Anoeta kirol esparruan dago. Izotz gaineko hockey eta patinaje artistikoaren nazioarteko lehiaketetarako tamaina ofizialeko izotz-pista dauka (28x58=1625 m²). Bertan izotz gaineko edozein aisialdi ekintza praktika daiteke. 650 ikusleentzako eserlekuak ditu eta eserlekuetatik kanpo beste 400 lagunentzako lekua dago. 1973.ean zabaldu zuten eta 2000.ean berritu, instalazioak hobetzeko. Gimnasioa eta kirol anitzeko aretoa daude. Kafetegitik izotz-pista ikus daiteke. Irakasleak daude. (Anoeta, 24  20014  DONOSTIA / SAN SEBASTIÁN).
 
=== Bakh ===
[[Fitxategi:Pista de hielo BAKH.JPG|thumb|Bakh izotz pista]]
Bakh kirol-zentro berrian dago Gasteizko izotz gaineko patinaje pista. Patinajeaz gozatu nahi duen edonorentzat zabalik dago, adin mugarik gabe. Pistak harmailak ditu inguruan eta kafetegi bat dago; bertatik izotz-pista ikus daiteke. Ekintza ezberdinak antolatzen dituzte bertan: eskolako izotz-programa, patinaje artistiko eta hockey ikastaroak eta txapelketa ofizialak, besteak beste. Horrez gainera, taldeentzako txango bereziak prestatzen dituzte.( Biosferako pasealekua, z/g  01080  VITORIA-GASTEIZ).
 
== Ikus ==
* [[:en:Speed_skating_rink|Speed skating rink]]
* [[:en:List_of_speed_skaters|List of speed skaters]]
* [[:en:List_of_world_records_in_speed_skating|List of world records in speed skating]]
* [[:en:List_of_Olympic_records_in_speed_skating|List of Olympic records in speed skating]]
* [[:en:Adelskalender_(skating)|Adelskalender (skating)]]
* [[:en:Fen_skating|Fen skating]]
 
== Erreferentziak ==
# [http://www.nbcolympics.com/index.html NBC's Olympics coverage]
# (in Norwegian) ''Olympiske vinterleker 1924–2006'', Åge Dalby, Jan Greve, Per Jorsett, <nowiki>ISBN 82-7286-162-3</nowiki>, Akilles forlag 2006, pg. 29
# (in Dutch) [http://www.knsb.nl/content/langebaan/watislangebaan.asp Wat is Langebaanschaatsen], KNSB.nl
# (in Norwegian) ''Skøytesportens stjerner'', Knut Bjørnsen and Per Jorsett, J. W. Cappelens forlag 1971, pg. 183
# [http://www.nrc.nl/W2/Lab/Profiel/Netherlands/sports.html Less orange during the uneven years], from nrc.nl, published 1 July 1999
# (in Norwegian) ''Olympiske vinterleker 1924–2006'', Åge Dalby, Jan Greve, Per Jorsett, <nowiki>ISBN 82-7286-162-3</nowiki>, Akilles forlag 2006, pg. 252
# (in Norwegian) ''Olympiske vinterleker 1924–2006'', Åge Dalby, Jan Greve, Per Jorsett, <nowiki>ISBN 82-7286-162-3</nowiki>, Akilles forlag 2006, pg. 230
# Turner, James, in collaboration with Zaidman, Michael (1997). The History of Roller Skating. National Museum of Roller Skating. <nowiki>ISBN 0-9658192-0-5</nowiki>.
# [http://www.hickoksports.com/history/rollerskate03.shtml Roller Skating 3: Types of Competition], from hickoksprots.com. Retrieved 25 December 2006
# [http://www.hickoksports.com/history/wminline.shtml World In-Line Skating Medalists - Men]
# [http://www.encyclopedia.chicagohistory.org/pages/1146.html Ice Skating], The Electronic Encyclopedia of Chicago
# ''Sportsboken 1992'', Schibsted forlag, <nowiki>ISBN 82-516-1428-7</nowiki>
# [http://www.socalspeedskating.org/equip/skates/longtrack/longtrack.htm "longtrack"]. ''www.socalspeedskating.org''. Retrieved 2015-11-02.
 
== Bibliografia ==
* Dianne Holum: ''The Complete Handbook of Speed Skating'' (1984), {{ISBN|0-89490-051-X}}
* USOC: ''A Basic Guide to Speed Skating'', Griffin Publishers - Torrance, Ca. (2002), {{ISBN|1-58000-087-8}}
* Barry Publow: ''Speed on Skates'', Human Kinetics Publishers - Champaign, Ill. (1999), {{ISBN|0-88011-721-4}}
* Matthias Opatz: ''Taschenfibel Eisschnelllauf'' (''Pocketguide Speedskating''), Lotok Publ. - Stedten-upon-Ilm, Germany (2005), {{ISBN|3-939088-00-5}}
 
== External links ==
 
== {{Commons category}}
* [http://www.rollersports.org/public/pagein/File/CIC/2009_CIC_SPORTS_RULES.pdf Roller Sports C. I. C. - Sport regulations], regulations of inline speed skating
* [http://www.isu.org/speed-skating International Skating Union] ==
[[Kategoria:Izotz gaineko abiadura-patinajea| ]]
8

edits