«Esteban Garibai»: berrikuspenen arteko aldeak

ez dago edizio laburpenik
[[Oñatiko Unibertsitatea]]n, [[Gasteiz]]en eta [[Santo Domingo de la Calzada]]n egin zituen ikasketak. Gaztetan armadan izan zen, eta [[alferez]] titulua jaso zuen. Arrasateko alkate izan zen 1568-1569 bitarteko urteetan. Gipuzkoako egoerari buruz eginiko azterketen fruitu, [[Gipuzkoako Batzar Nagusiak|Batzar Nagusien]] erreforma eta ontzigintzaren gainbehera aztertzen zituen hirurogei ataleko obra idatzi zuen urte haietan.
 
Diru estutasun batzuen ondoren, [[Filipe II.a Espainiakoa]]k harrera egin zion [[El Escorial|Escorialen]], eta erregeren liburuzain izendatu zuen 1575ean. 1585. urtean [[Madril]]a joan zen, eta historia eta genealogia lanak egin zituen han (''Ilustraciones Genealógicas de los Catholicos Reyes de las Españas, y de los Christianissimos de Francia, y de los Emperadores de Constantinopla, hasta el Catholico Rey nuestro señor don Philipe el II, y sus sereníssimos hijos, ''1586). Espainiako erregearen kronikari izendatu zuten 1592an. Garibaik ospe handia izan zuen bere garaian, baina ez zuten aintzat hartu XVII. mende erdialdetik aurrera, fantasiara erraz jotzen zuelakoan.
Historialari gisa, [[Espainia]]ko lehen historia unibertsala idatzi zuen, 40 liburukitan banatua, 32 urte zituela ''(Los XL libros del Compendio historial de las chronicas y universal historia de todos los reynos de España).'' Flandesen argitaratu zuen obra hura, 1571. urtean.
 
Diru estutasun batzuen ondoren, [[Filipe II.a Espainiakoa]]k harrera egin zion [[El Escorial|Escorialen]], eta erregeren liburuzain izendatu zuen 1575ean. 1585. urtean [[Madril]]a joan zen, eta historia eta genealogia lanak egin zituen han (''Ilustraciones Genealógicas de los Catholicos Reyes de las Españas, y de los Christianissimos de Francia, y de los Emperadores de Constantinopla, hasta el Catholico Rey nuestro señor don Philipe el II, y sus sereníssimos hijos, ''1586). Espainiako erregearen kronikari izendatu zuten 1592an. Garibaik ospe handia izan zuen bere garaian, baina ez zuten aintzat hartu XVII. mende erdialdetik aurrera, fantasiara erraz jotzen zuelakoan.
 
Idazle eta langile nekaezina zen, eta inork ez bezala ezagutzen zuen [[Euskal Herria|Euskal Herriko]] [[Erdi Aroa]]ren bukaerako historia, nahiz, garaiak agintzen zuen bezala, Gaztelako erregeen alde egiten saiatu zen etengabe. Ez da Garibaik euskaraz eginiko testurik ezagutzen, baina esaera zaharren bilduma bat egin zuen, [[Julio Urkixo]]k ''[[Eusko Ikaskuntzen Nazioarteko Aldizkaria]]''n argitaratu zuena. Esaera horiek gehienbat [[bizkaiera]]zkoak dira.
== Idazlanak ==
 
Gehien- gehienik erdarazgaztelaniaz idatzi zuen, baina euskararen funtsezko altxorretako bat ditugu hark bildutako errefrauak. Era berean, Espainiako bere historia luzean euskarazko eresi eta hitzen aipuak ere jaso dira, askotan [[Leinu gerrak|leinu gerrekin]] zerikusia zuten gertaerak komentatzean.
 
Historialari gisa, [[Espainia]]ko lehen historia unibertsala idatzi zuen, 40 liburukitan banatua, 32 urte zituela ''(Los XL libros del Compendio historial de las chronicas y universal historia de todos los reynos de España).'' Flandesen argitaratu zuen obra hura, 1571. urtean.
 
Erregearen zerbitzuan izan ondoren, dinastiarentzako [[genealogia]] lana apailatu zuen 1586anː ''Ilustraciones Genealógicas de los Catholicos Reyes de las Españas, y de los Christianissimos de Francia, y de los Emperadores de Constantinopla, hasta el Catholico Rey nuestro señor don Philipe el II, y sus sereníssimos hijos.''
 
=== Errefrauak ===
12.907

edits