«Bernardino Luini»: berrikuspenen arteko aldeak

ez dago edizio laburpenik
(Orrialde berria: thumb|250px| “Arrosondoko Ama Birjina '' ( Brerako Pinakoteka). '''Bernardino Luini''' (1480/82-1532) margolari italiarra izan zen. ==Bizitz...)
 
[[Italia]]ko iparraldeko margolari hau [[Dumenza]]n jaio zen, [[Maggiore aintzira]]tik gertu dagoen herrian. Benetako izena Bernardino Schapis zuen. Ez dira asko artista honen gainean dauden datu eta berriak.
 
1500. urtean, aitarekin bat, [[Milan]]era heldu zen eta bertan [[Giovan Stefano Scotto]]ren tailerrean ikasiko du. 1504-1507 bitartean [[Treviso]]n jarraitzen du bere formazioa osatzen, eta sasoi hartakoa izan daiteke “Ama Birjina eta umea” margolana, zeinak halako esalditxoa dakardakarren: ''Bernardinus Mediolanensis faciebat''. Aldi berekoak ere bide dira beste lan batzuk, historiografiak Luiniri egotzi dizkionak: “Ama Birjina eta umea” (beste bertsio bat), edo “Jesus hilaren aurreko erosta”. Sasoi honetan ere hainbat fresko osatu ei zituen: “Errege magoen adorazioa” Luinoko San Pietro elizan, eta [[Monza]]ko katedralean dagoen fresko bat.
 
1509an Milanera bueltatu zen: frantzizkotarrenfrantziskotarren komentu batek enkargua egin zion, egun Poldi Pezzoli Museoan den San Antonio Paduakoren irudia. XVI. mendeko bigarren hamarkadan Pilastrelloko Santa Maria Nuova elizako freskoak, San Giorgio di Palazzokoak eta Certosa di Paviakoak sortu zituen, besteak beste.
 
 
[[Irudi:Bernardino Luini 001.jpg|thumb|right|200px| ''Errege Magoen adorazioa'', 1532, freskoa, Paris, Louvre.]]
 
1509 eta 1514 bitartean “Villa Pelucca”ko freskoak pintatu zituen, Girolamo Ramiak kontratatuta; egun Brerako Pinakotekan daude, eta Luiniren lanetako onenak dira. Rabiarentzako ere hainbat margo mitologiko egin zituen, Palazzo Rabian ezarriak –gaur egun Berlinen eta [[Washington]]en daude ikusgai-.
 
1521ean [[Erroma]]ra joan zen bidaian eta [[Raffaello]]ren lana ezagutu zuen zuzenean. Eta eragina izan zuten ostera, 1520-23 tartean, “Villa Peluccan” pintatu zituen beste fresko batzuetan. 1525ekoak edo dira Santa Maria dei Miracoli santutegian osautako freskoak, Ama Birgina eta Jesusen bizitzak azaltzen dituztenak. Aldi berekoak dira Comoko Sant’Abbondio elizako hainbat fresko, Prado Museoan egun dagoen “Familia Santua”, “Herodias eta Salome” gaitzat duten koadro bi (Boston eta Florentzian dira) eta “Andraren erretratua” (Washington).
*''Kristo bedeinkatzaile'', 1515 edo, ohol gaineko olio-pintura, 43 x 37 cm, [[Milan]], Ambrosiana Pinakoteka.
*''Ama Birjina, umea eta San Joan Batailatzailea'', 1515 edo, ohol gaineko olio-pintura, 83 x 66 cm, [[Viena]], Liechtenstein Bilduma.
*''CristoJesus frajakintsuen i dottoriartean'', 1515-1530, ohol gaineko olio-pintura, 72 x 85 cm, [[Londres]], National Gallery.
*''Dittico con SalitaDiptikoa: alKalbaiora Calvarioigokundea'': ''Mater Dolorosa''; ''CristoKristok chegurutzea portaaldean la crocedarama'', ca 1520, ohol gaineko olio-pintura, 50 x 40 cm, [[Milan]], [[Museo Poldi Pezzoli Museoa]].
*''MadonnaAma colBirjina, Bambinoumea, eSan iSebastian santieta SebastianoSan e RoccoRoke'', ca 1520-1522, ohol gaineko olio-pintura, 173 x 154 cm, [[Sarasota]], Ringling Museum of Art.
*''BagnoNeskatoak dibainua ragazzehartzen'', 1520-1523, freskoa oihalera eramana, 135 x 250 cm, [[Milan]], [[Pinacoteca di Brera]].
*''RaccoltaManaren della mannaistorioa'', 1520-1523, freskoa oihalera eramana, 198 x 182 cm, [[Milan]], Brerako Pinakoteka.
*''Santa CaterinaKatalina trasportataaingeruen allahilobira tombaeraman dagli angelizutenekoa'', 1520-1523, freskoa oihalera eramana, 120 x 226 cm, [[Milano]], Brerako Pinakoteka.
*''NativitàJaiotza eeta annuncioartzaien ai pastoriadorazioa'', ca 1520-1525, oihal gaineko olio-pintura, 222 x 165 cm, [[Parigi]], [[Louvre]].
*''Errege Magoen adorazioa'', ca 1520-1525, oihal gaineko olio-pintura, 222 x 165 cm, [[Parigi]], Louvre.
*'' Kristo bedeinkatzaile '', ca 1520-1525, oihal gaineko olio-pintura, 140 x 110 cm, [[Parigi]], Louvre.
*''SalomèSalomek conSan laJoan testaBedeinkatzailearen diburua Giovannihartu Battistazuenekoa'', ca 1525-1530, oihal gaineko olio-pintura, 55 x 42 cm, [[Vienna]], [[Kunsthistorisches Museum]].
*''MadonnaAma col BambinoBirjina, eumea uneta angeloaingerua'' (Madonna di Maneggio), 1520-1530, oihal gaineko olio-pintura, 80 x 58 cm, [[ParigiParis]], Louvre.
*''MadonnaAma cheBirjina allattaumeari iljaten Bambinoematen'', ca 1520-1525, ohol gaineko olio-pintura, 51 x 41 cm, [[Milan]], Pinacoteca Ambrosiana Pinakoteka.
*''MadonnaAma colBirjina, Bambinoumea, eSan sanJoan Giovanninoeta con l'agnelloaingerua'', 1523-1525, ohol gaineko olio-pintura, 86 x 60 cm, [[Madril]], [[Thyssen-Bornemisza Museoa]].
*''Guarigionetobias disendatu Tobiazenekoa'', ca 1525, ohol gaineko olio-pintura, 39 x 45 cm, [[Milan]], Poldi Pezzoli Museoa.
*''RitrattoAnderearen di damaerretratua'', ca 1525, oihal gaineko olio-pintura, [[Washington]], National Gallery.
*''Sant'Alessandro'', 1525, ohol gaineko olio-pintura, 62 x 34 cm, [[Pasadena]], Norton Simon Museum.
*''San Gerolamo penitentepenitentea'', ca 1525, oihal gaineko olio-pintura, 88 x 64 cm, [[Viena]], Kunsthistorisches Museum.
*''Maria Maddalena'', ca 1525, ohol gaineko olio-pintura, 58 x 47 cm, [[Washington]], National Gallery.
*''ErezioneGurutzea dellajarri crocezutenekoa'', 1525-1530, ohol gaineko olio-pintura, 72 x 58, [[Milan]], Pezzoli Museoa.
*''Ama BurjinaBirjina eta umea tronoan santuek inguratuta'', 1526, ohol gaineko olio-pintura, 209 x 147 cm, [[Londres]], Courtauld Institute Galleries.
*''San Sebastian'', ca 1526, oihal gaineko olio-pintura, 196 x 106 cm, [[San Petersburgo]], [[Ermitage]].
*''MadonnaAma cheBirjina allattajaten ematen'', ca 1526-1530, freskoa oihalera eramana, 83 x 128 cm, [[Milan]], Museo Diocesano.
*''Salome bataiatzailearen burua jasotzen'', 1526-1531, oihal gaineko olio-pintura, 62 x 78 cm, [[Madril]], Pradoko Museoa.
*''Santa Katalina eta aingeru bi'', 1527-1531, oihal gaineko olio-pintura, 68 x 59 cm, [[San Petersburgo]], Ermitage.
1.116

edits