«Zipaioen matxinada»: berrikuspenen arteko aldeak

t
t (→‎top: clean up using AWB)
{{beste erabilpenak|gertera historikoari|[[Negu Gorriak]] musika taldearen abestia|Zipaioen matxinada (Negu Gorriak musika taldearen abestia)}}
 
[[Fitxategi:SepoyVereshchagin-Blowing Mutinyfrom ExecutionGuns in British India.jpg|thumb|300px|Soldadu zipaio batzuen exekuzioa 1857an.]]
'''Zipaioen matxinada''' edo '''1857ko Indiako matxinada''' [[India]]n [[1857]]-[[1858]]an [[britainiar]]ren politika kolonialaren aurka gertaturiko [[matxinada]] izan zen. Britainiarrek mendebaleko ideiak Indiako gizartean sartu izanak -misiolariak, hezkuntza...- eta zenbait neurri politiko eta ekonomiko hartu izanak -lur-jabe handien lurrak beretzea, zenbait erresuma mendean hartzea-, [[hindu]]en eta [[musulman]]en goi-klaseen aiherkundea piztu zuten. Giro horretan, [[zipaio]]ek erabili beharreko fusil berri bateko kartutxoak behi eta zerri gantzaz igurtziak zirelako berria zabaldurik, zipaioek uko egin zioten halako armak erabiltzeari, hinduen eta musulmanen erlijioek debekatua baitzen.