«Gernikako bonbardaketa»: berrikuspenen arteko aldeak

t (→‎Ondorioak: erref behar)
[[Fitxategi:GernikakoArbola-improved.jpg|rigth|thumb|[[Gernikako Arbola|Gernikako arbola]].]]
=== [[Ingeles]]ezko komunikabide eta politikariak ===
[[Ingeles]]ezko komunikabide batean [[Gernika-Lumo|Gernikako]] bonbardaketaren berria gertatu eta egun bi geroago agertu zen. [[George L. Steer]] kazetari [[britainiar]]rakra bonbardaketaren lekuko izan zen, nazioartean sinesgarritasunik handiena lortu zuena. ''"[[The Times]]"'' egunkarirako bildu zuen informazio baliotsua bildu zuen.
 
[[George L. Steer|SteerrenSteer-en]] ikuspegiak geroko erreportaje guztietan eragina izan zuen eragina. [[George L. Steer|SteerrekSteer-ek]] [[Alemania]]ren konplizitatea nabarmendu zuen,<ref>[[The Times]], [[1937]]ko [[apirilaren 28]]: ''"Guernica was not a military objective.... The object of the bombardment was seemingly the demoralisation of the civil population and the destruction of the cradle of the Basque race."'' [http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/europe/article709301.ece Online]</ref> eta ''Adler'' edo [[alemania]]r arrano inperiala zuten hiru bonba-zorroek argi eta garbi adierazierakutsi zuten [[Espainiako Gerra Zibila|Espainiako Gerra Zibilean]] [[Alemania]]k ofizialki agertutako neutraltasun-jarrera eta sinatutako gerran ez parte- hartzeko ituna eta bere neutraltasun-jarrera iruzurra besterik ez zela. Gero,Steer-en erreportajea astebete batean zeharastebetez egunero izan zen argitaratua.
 
[[George L. Steer|SteerrenSteer-en]] erreportajea ''[[The New York Times|New York Times]]'' egunkariak argitaratua ere izanargitaratu zenzuen, munduan zirrara zabalduz. ''[[New York Post]]''ek bineta bat ergitaratuargitaratu zuen, non [[Adolf Hitler|Hitlerrek]] 'aire-bonbardaketa' etiketatutako [[ezpata]] odoltsu bat iltzatzen zuen eroritako zibilen meta baten gainean, ''"the Holy City of Guernica"'' izena gainetik zuela ([[euskara]]z: "[[Gernika-Lumo|Gernikako]] hiri sakratua") izena zuena.
 
[[Ameriketako Estatu Batuetako Kongresua|Estatu Batuetako Kongresuko]] Agirietan, [[Gernika-Lumo|Gernikan]] gas-pozoia bota zutela esan zuenzen. [[Erresuma Batuko Legebiltzarra|Erresuma Batuko Legebiltzarreko]] debateetan berriz, [[Gernika-Lumo|Gernika]] oker aipatua izan zen ''"open city"'' ([[euskara]]z: "hiri irekia") hitza erabiliz, hau da, militar helburuak ez zituena.<sup>Argitu</sup> Oro har, [[Gernika-Lumo|Gernikako]] bonbardaketak areagotu egin zuen [[1930eko hamarkada]]n eratutako bonbardaketekiko izua, eta etortzear zegoen [[Bigarren Mundu Gerra]]n hiriak mapetatik ezabatzeko erasoen aurrekaria izan zen.
 
==== George Steerren idatzia =====
Oro har, [[Gernika-Lumo|Gernikako]] [[1930eko hamarkada]]n eratutako bonbardaketekiko izua areagotu zuen, etortzekotan zegoen [[Bigarren Mundu Gerra]]n hiriak mapetatik kendu zezakeen erasoaldia.
{{aipuesaera2|Gernika, euskaldunen [[kultura]]-tradizioaren hiriburua eta [[herri]]rik zaharrena, guztiz suntsituta geratu zen atzo arratsaldean, [[matxinatu]]en aireko eraso baten ondoren. Herri hori oso urruti geratzen da borroka-lerroetatik, eta bonbardaketak hiru eta laurden iraun zuen. Denbora horretan, hiru hegazkin mota alemaniarrez ([[Junkers]] eta [[Heinkel]] bonbaketariak, eta Heinkel [[ehiza-hegazkin]]ak) osaturiko aireontzidi indartsu batek etengabe bota zituen 450kg-ko [[bonba]]k, bai eta, kalkuluen arabera, 1kg-eko 3000 aluminiozko jaurtigai su-eragile ere. Halaber, ehiza hegazkinak herriaren hirigurunearen inguruan hegan aritu ziren, altuera txikian, landan babesa harturiko zibilak metrailatzeko. (...).
 
==== George Steerren idatzia =====
{{aipu|Gernika, euskaldunen [[kultura]]-tradizioaren hiriburua eta [[herri]]rik zaharrena, guztiz suntsituta geratu zen atzo arratsaldean, [[matxinatu]]en aireko eraso baten ondoren. Herri hori oso urruti geratzen da borroka-lerroetatik, eta bonbardaketak hiru eta laurden iraun zuen. Denbora horretan, hiru hegazkin mota alemaniarrez ([[Junkers]] eta [[Heinkel]] bonbaketariak, eta Heinkel [[ehiza-hegazkin]]ak) osaturiko aireontzidi indartsu batek etengabe bota zituen 450kg-ko [[bonba]]k, bai eta, kalkuluen arabera, 1kg-eko 3000 aluminiozko jaurtigai su-eragile ere. Halaber, ehiza hegazkinak herriaren hirigurunearen inguruan hegan aritu ziren, altuera txikian, landan babesa harturiko zibilak metrailatzeko. (...).
 
Gaur arratsaldeko ordu bietan, herrian izan naizenean, ikuskizuna lazgarria zen, oso-osorik erretzen ari baitzen. (...). Gau osoan, etxeak amildu egin dira, eta kaleak kolore gorriko zabor multzo luze eta zeharkaezinak bihurtu dira.