«Napalm»: berrikuspenen arteko aldeak

1.626 bytes added ,  Duela 3 urte
Napalm Neskari buruzko historia
(Napalm Neskari buruzko historia)
[[Image:French indochina napalm 1953-12 1.png|thumb|Napalm bonbardaketa Viet Minhen aurka, [[Indotxinako Gerra]] (1953).]]
'''Napalm''' [[petrolio]]aren gai eratorriez ([[gasolina]] maizenik) eta nahastura loditzen duen bestelako gaiez ([[aluminio gatz]]a edo [[poliester]]ra esate baterako) osaturiko nahastura solidoa gel bihurtua da. Izena azido nafteniko eta palmitikotik dator. [[Harvard Unibertsitatea]]n prestatu zuten 1942an [[Louis Fieser|Louis F. Fieser]] eta bere laguntzaileek. Bonbetan eta su-jaurtigailuetan erabiltzen da.
 
== Napalm ==
 
1972. urtean, Estatu Batuen eta Vietnamen arteko guda garaian, "napalm" izeneko bonba mota sortu zuten estatu batuarrek. Napalma, [[Petrolio|petrolioaren]] gai eratorriez eta nahastura loditzen dituzten bestelako gaiez osaturiko gela da. Likido honek, gorpuarekin kontaktua egitekotan guztiz erretzen ditu, 800- 1200 graduko tenperatura hartzen baitu.
 
Vietnameko soldatuak, ohian barruan ezkutatzen ziren, non eremua ezagutzen zutenez, soldadu estatubatuarrak baino hobeto mugitzen ziren. Hortaz, armada inbaditzaileak "Napalm" bonba sortzea erabaki zuen.
 
1972. ekainaren 8-an Napalma bota zuten Trang Bang-en. Hildako ugari egon ziren bertan, hala ere, pertsona batzuk bizirik irten ziren infernu hartatik, adibidez, Phan Thị Kim Phúc izeneko 9 urteko neskatoa. Neskato hau "napalm neska" bezala ezagutzen dugu, izan ere, bonba zela eta, neskatoaren arropak sua hartu zuten, eta bere bizitza salbatzeko asmoz korrika hasi zen. Orduan, Nick Ut deituriko argazkilaria agertu zen, Nick-ek argazki bat hartu eta neskatoa ospitalera bidali zuen. Bertan, 14 hilabete egon zen ospitalean eta 17 ebakuntza behar izan ziren bere bizitza salbatzeko.
 
Gaur egun, bere gorputzaren zati handi bat guztiz erreta eta deformaturik dago. Halere, aurrera joatea lortu zuen eta orain beraren senarra eta bi semeekin bizitzen da.
 
Bestalde, gaur egun oraindik bere ohean mugitzean izugarrizko minak izaten dituela aitortu zuen elkarrizketa batean. Gainera, eguraldi beroa egiten duenean buruko min handiak izaten ditu.
 
Azkenik esan beharra dago, argazki honek hainbat sari irabazi dituela, garrantzitsuena Pulitzer saria.
 
== Erreferentziak ==
4

edits