«Nafarroako Erresuma»: berrikuspenen arteko aldeak

(→‎Erreferentziak: Atal independentea, terminologia zehatza/sekularra)
 
=== Nafarroako Erresumaren botere galera ===
 
Erresuma [[errekonkista]]n, ezin izan zuen hegoalderantz hedatu, [[Aragoiko Erresuma|Aragoi]] eta [[Gaztelako Erresuma|Gaztelako]] konkistek Nafarroari aukera hori kendu ziotelako.
 
Nafar ekonomia ahul zegoen eta Araban, Gipuzkoan, Bizkaian eta Nafarroan izan ziren barne gerrek ahultasun politikoa ere eman zioten.{{erref behar}} Horretaz baliatuta, Gaztela hainbat herrialderi laguntza eskaini zien nafar korotikkoroatik aldentzeko eta Gaztelakoari hurbiltzeko.
 
==== Euskal Herriko lurren banaketa ====
[[Alfontso VIII.a Gaztelakoa|Alfonso VIII.a Gaztelakoak]] [[Gipuzkoa]] konkistatu zuen [[1200]]. urtean.<ref>Idoia Arrieta Elizalde: [http://paperekoa.berria.info/iritzia/2011-04-08/004/001/lege_info.htm «Ezkutatu digutena: Donostiaren konkista»], ''Berria'', 2011-04-08.</ref>
 
[[1224]]an, [[Bizkaia|Bizkaiko]] [[tenenteordezkari]]ak (''tenente'') [[Gaztelako Erresuma|Gaztelako]] erregeari eman zion herrialdelurralde hori, tenenteanafar beraerregearen ordezkari hori eta bere ondorengoak Bizkaiko Jaun izatearen truke. [[1379]]an [[Joanes I.a Gaztelakoa|Haroko Joanes]] jaun bizkaitarra [[Gaztela]]ko errege bihurtu zen; dena den, [[Bizkaia|Bizkaiko]] jaun izateari eutsi zion.
 
[[1234]]an, [[Antso VII.a Nafarroakoa|Antso VII.a]], azken errege [[baskoi]]a, hil zen eta Xanpaina familiak hartu zuen nafar koroa.