«Ionako abadia»: berrikuspenen arteko aldeak

ez dago edizio laburpenik
 
'''Ionako abadia''' [[Eskozia]]ko mendebaldean dagoen [[Hebridak]] uhartediko [[Iona]] uhartean dagoen [[abadia]] bat da. '''A mailako eraikina''' izendaturik dago.
 
[[Erdi Aroa]]n [[Mendebaldeko Europa]]ko erlijio gune garrantzitsuenetako bat izan zen. Honen adibide garbiena, abadia honetako fraideek burututako [[Kellseko liburua]] da. [[Eskozia]], [[Irlanda]], [[Norvegia]] eta [[Frantzia]]ko hainbat errege-erregina abadia honetako hilerrian lurperatuak daude, ustez, denera 48 monarken hilobiak daudelarik.
 
== Historia ==
[[563]]. urtean [[Kolunba Ionakoa|San Kolunba]] leku honetara ailegatu hamabi jarraitzailerekin eta abadiamonasterioa eraikisortu zuen. [[Erdi AroaPikto]]nen [[Mendebaldekoeta Europa]]koeskoziarren erlijioartean gunekristautasuna garrantzitsuenetakohedatzeko baterdigunea izan zen. Honen adibide garbiena, abadia honetako fraideek burututako [[Kellseko liburua]]z da.gain [[Eskozia]],Irlandako [[IrlandaKronika]], [[Norvegia]]ere etabertan [[Frantzia]]koidatzi hainbat errege-erregina abadia honetako hilerrian lurperatuak daude, ustez, denera 48 monarkenzen hilobiak740 daudelarikarte.
 
795ean [[vikingo]]ek eraso egin zioten abadiari eta IX mendean eraso gehiago etorri ziren. 806an esate baterako 68 monje hil zituzten gaur egun ''Martirien badia'' deitzen den tokian. Eraso hauek zirela eta, monjeek [[Kellseko abade-etxea|Kellseko abadiara]] (Irlandara) egin zuten ihes babes bila, eta liburuak beraiekin eraman zituzten, hortik Kellseko liburuaren izena. Beste monje batzuek Europara egin zuten alde, [[Belgika]], [[Frantzia]] edo [[Suitza]]ra. Ionan jarraitzea erabaki zutenek vikingoen eraso gehiago jasan zituzten eta abadia erre egin zuten arren komuniate batek bertan jarraituko zuela uste da.
 
1164an [[Somerled]] gerlariak berreskuratu zuen. Irlandarrak ekarri zituen eta hauek katedrala eraiki zuten. Somerleden seme Ranald [[Uharteetako Lord]] bihurtu zen eta 1203an beneditarrei monasterioa eraikitzeko baimena eman zien, bai eta agustindarrei komentu bat ere. Kolunbaren jarraitzaileek eragina galdu zutela ikusita hurrengo urtean bi apezpiku irlandarrek gidatuta eraso latza jasan zuen monasterioak.
 
XV mendean komentua berreraiki zuten, bai eta abadiako eliza ere, baina 1560ko Eskoziako Erlijio Erreforman bertan behera utzi ziren eraikinak.
 
1899an Argylleko dukeak abadia eta komentuaren hondarrak ''Iona Cathedral Trust'' erakundeari eman zizkion eta honek abadiako berrizte lanak hasi zituen 1938an. Ian Gordon Lindsay arkitektoak gidatu zuen berreraikuntza. XX mendean inguruko beste hainbat eraikin berreraiki ziren. 2000 urtean [[Historic Scotland]] erakundeak hartu du berau kudeatzeko aredura.
 
[[Fitxategi:Iona Abbey. Panorama.jpg|thumb|center|650px|Irudi panoramikoa.]]
== Iruditegia ==
<gallery>
Irudi:Abbey on the Isle of Iona - geograph.org.uk - 1459438.jpg|Ionako abadia.
Irudi:IonaAbbeyInsideFromWest.jpg|Barnealdea
Irudi:Cloisters of Abbey on the Isle of Iona.jpg|Klaustroa.
Irudi:Iona Abbey - geograph.org.uk - 1178273.jpg|Klaustroa.
Irudi:
Irudi:IonaAbbeyInsideFromWest.jpg|Barnealdea.
Irudi:
Irudi:Iona Abbey - St John's cross (new) - July 2011.jpeg|San Joanen gurutzea.
</gallery>
 
69.220

edits