«Oslo»: berrikuspenen arteko aldeak

59 bytes removed ,  Duela 4 urte
ez dago edizio laburpenik
[[Fitxategi:Aker Brygge and Vika Panorama.jpg|thumb|left|450px|Hiriaren panorama bat. Erdialdean, hiriko udaletxea, adreilu gorrizko eraikin deigarria.]]
[[Fitxategi:Tettstedet Oslo 2005.png|thumb|left|250px|Osloren hirigunea 2005ean. Kolore grisak CBD eremua (Central Business District) adierazten du.]]
'''Oslo''' [[Norvegia]]ko hiriburua da, eta 2007ko urtarrilean 590.041 pertsonabizilagun bizi ziren bertanzituen; hau da, herrialde osoko biztanleriarenbiztanleen % 11 inguru. Gune metropolitarra Akershus konderriaren inguruan hedatzen da, 1.403.268 bateko biztanleria osoa du. Oslok hartzen duen lurrazal osoa 454km²-koa da. Oslo norvegiakoNorvegiako hegoaldean dago, norvegia Europaren iparraldean .
 
== Hiriaren izenaIzena ==
1624tik 1878ra bitartean, hiriaren izena Christiania izan zen. 1878tik 1924rako epean1924raino, ordeaberriz, Kristiania izena hartu zuen.
 
Eskandinaviako hirugarren hiririk handienahandienetan hirugarrena da, [[Kopenhage]]ren eta [[Stockholm]]en ondoren, eta. gaurGaur egun, munduko hiririk garestienen artean dago.
 
Osloren zentroaerdigunea [[Oslofjord]] delakoarenfiordoaren amaieran kokatuta dago. PuntuGune horretatik, hiria bai iparralderantz bai hegoalderantz hedatzen da, fiordaren bi aldeetatik, halako moduanmoduz non hiriguneak "''U"'' baten antzeko itxura hartzen duen. Hiriaren iparraldean eta ekialdean, basoz estalitako mendiek ("Marka") ikuspegi ederra eskaintzen dute.
 
== Ondasun nabarmenak ==
== Hiriaren ikusgairik garrantzitsuenak ==
[[Fitxategi:Karl Johans gate.jpg|thumb|left|250px|Karl Johans gate kalearen ikuspegia. Kalearen amaieran, Errege Jauregia ikusten da.]]
[[Fitxategi:Karl Johans gate.jpg|thumb|left|250px|Karl Johans gate-ren ikuspegia. Kalearen amaieran, Errege Jauregia ikusten da.]]'''Karl Johans gate''' (Karl Johan erregearen omenez horrela izendatua) da hiriko kale garrantzitsuena, eta bi toki elkartzen ditu: Osloko tren-geltoki nagusia, ekialdean, eta Errege Jauregia, mendebaldeko muturrean kokatua, [[muino]] baten gainaldean. Kale honen luzeraren erdialdean kokatuta dago '''[[Norvegiako Parlamentua]]''', norvegieraz '''[[Storting]]''' izenekoa. Bere egoitza, [[Emil Victor Langlet]] arkitekto suediarrak diseinatua, 1866an bukatu zuten eraikitzen. Parlamentutik kalean gora joanez, ''Nationaltheatret'' dago; alegia, '''Norvegiako Antzoki Nazionala'''.
 
'''Osloko katedrala''' (norvegieraz, ''Oslo domkirke'') 1697an bukatu zen eraikitzen. Stortorvet izeneko plazan kokatua dago, Karl Johans gate kaletik oso hurbil. Adreilu gorriz eginiko eraikin [[barrokoa]] da, latindar gurutzeko oinplanoduna. Dorre bakarra dauka, karratua, mendebaldeko muturraren erdialdean, zeina brontzezko kupula batean amaitzen baita. Errege-familiak eta norvegiar gobernuak ekitaldi publikoetarako erabiltzen dute katedrala, hala nola ezkontza eta hileta elizkizunetarako. Dena den, ohartarazi behar da Norvegiako elizarik garrantzitsuena Nidaros katedrala dela, [[Trondheim]] hirian, Norvegiaren erdialdean. Gaur egun, katedrala Osloko apezpikutzaren egoitza da.
 
'''Osloko Udaletxeaudaletxea''' da hiriko eraikinik bereizgarrienetakoa. Osloko erdigunean dago, portutik oso hurbil. [[Arnstein Arneberg]] eta [[Magnus Poulsson]]-ek diseinaturiko eraikina da, eta bertan daukate beren egoitza udalbatzak, udal administrazio-bulegoek, bai eta zenbait arte-galeriak ere. Udaletxea eraikitzeko lanei 1931n ekin zitzaien, baina [[Bigarren Mundu Gerra]] piztu zenean eten egin behar izan zituzten. Inaugurazio ofiziala 1950ean egin zen. Osloko Udaletxean egiten den ekitaldirik garrantzitsuenetarikoa da [[Bakearen Nobel Saria|Bakearen Nobel saria]] ematea: urtero, abenduaren 10ean ematen da, eraikinaren sarrerako areto eder eta handian.
 
'''[[Vigeland parkea|Vigeland eskultura-parkea]]''', [[XX. mendea]]n sorturiko eremu bat da, hiriaren mendebaldeko [[Frogner parke]]aren barrenean kokatua, eta [[Gustav Vigeland]] eskultore norvegiarrak zizelkaturiko eskultura-multzo handi bat lorategi batean antolaturik biltzen du. Tamaina handiko 214 eskultura dira, eta adin ezberdinetako pertsonak irudikatzen dituzte. Eskulturarik ezagunena, beharbada, [[monolitoa]] da, zeinean 121 figura bereizten diren, elkarrekin nahasirik goialdera iritsi nahian. Parkearen erdialdean dagoen iturria ere bertako gunerik ikusgarrienetako bat da. Zalantzarik gabe, Vigeland eskultura-parkea Osloko tokirik ezagunenen artean dago.
 
== Kanpo loturak ==
* [http://www.oslo.kommune.no Hiriko gobernuarenUdalaren webgunea.]
 
{{commons}}