«Arturo (izarra)»: berrikuspenen arteko aldeak

t
→‎Etimologia eta historia: Barne lotura zuzenketa: Ursa Minor
t (Robota: Birzuzenketak konpontzen)
t (→‎Etimologia eta historia: Barne lotura zuzenketa: Ursa Minor)
== Etimologia eta historia ==
[[Fitxategi:Finding arcturus.png|250px|left|thumb|'''Arturo''' zeruan aurkitzeko modua Hartz Nagusitik abiatuta.]]
Arturo izena antzinako [[greziera]]zko Αρκτοῦρος (''Arcturus'') hitzetik dator, "hartzaren zaindaria" esan nahi duena, eta [[Ursae Majoris|Hartz Nagusia]] eta [[UrsaeUrsa MinorisMinor|Hartz Txikia]] konstelazioekin lotua dago hauengandik hain hurbil egonda. Arabieraz '''As-Simak ar-Ramih''' (السماك الرامح) izena jasotzen du, "lantza daramanaren hanka" edo "lantza daraman noblea" esan nahi duena. Izen honek, iraganean erromatartua, '''Aramec''' eta '''Azimech''' izenak sorrarazi ditu, gaur egun zaharkituak daudenak. Arabierazko beste izen bat '''Al-Harith as-Sama''' ((الحارس السماء) da, "zeruko zaindaria" esan nahi duena.
 
[[Antzinako Egipto]]n, dirudienez, ''Smat'' bezala ezagutzen zen, "erreinatzen duena" edo "gobernatzen duena", baita ''Bau'' bezala ere, "datorrena" [[K. a. XV. mendea|K. a. XV. mendeko]] egiptoar egutegi astronomiko batek Arturo [[Antares]]ekin (α Scorpii) lotzen du ''Menat'' izeneko zeru irudi handi batean. Egileren batzuentzat gurtza astroetako bat zen [[Nilo]]ko tenpluetan eta [[Italia]]ko [[Ancona]] hiriko [[Artizarra|Venusen]] tenpluan.