«Giovanni Boccaccio»: berrikuspenen arteko aldeak

ez dago edizio laburpenik
t (Robota: Birzuzenketak konpontzen)
{{lanean|xirkan}}
{{Biografia infotaula oinarria
| izena = Giovanni Boccaccio
| datu gehigarriak =
}}
'''Giovanni Boccaccio''' ([[Certaldo]], [[Toskana]], [[1313]] – Certaldo, Toskana, [[1375]]eko [[abenduaren 21]]a) [[Italiaitalia]]kor idazleaidazle eta olerkariahumanista izan zen, [[Pizkundea|Errenazimentuko]] nabarmenenetakoa. ''[[DecameronaIl Decamerone]]'' izeneko istorioen bilduma eta poemak [[italiera]]zzko poemak idazteagatik da ezaguna, batik bat.
 
== Bizitza ==
Zoritxarrez, Giovanni Boccaccioren bizitza ezagutzeko oinarrizko iturria ez dira dokumentuak, Boccaccioren beraren idazlanak baizik.
 
Dirudienez, sasikoa zen; 1313an[[1313]]an jaio zen, [[Toskana]]ko [[Certaldo]] Certaldonherrian, eta Florentzian[[Florentzia]]n eman zuen haurtzaroa. 1327an[[1327]]an, Giovanniren aita, merkataria, Napolin[[Napoli]]n jarri zen bizitzen. Han, merkataritzan aritu zen Giovanni, gizarte-harremanez jositako bizitza zeraman bitartean, eta hala ezagutu zuen Maria d'Aquino (''Fiammetta''), [[Roberto AnjoukoAnjoukoa]] erregearen sasiko alaba. Ez da ahaztu behar Boccaccioren obretako pertsonaietako bat dela Fiammetta, nahiz eta haren irudia zehaztasun handirik gabe ematen den, hartaraino, non, zalantzan jarri baita benetako pertsona bat edo senhal bat<ref>Senhala, (senhal: Poesiaproventzar proventzaleanpoesian, trobadoreak[[trobadore]]ak dama maiteari edo bertsoak eskaintzen zizkionari ematen zion izen fikziozkoa) zen.</ref> ote zen. Napolin, zuzenbide kanonikoa ikasten hasi zen, eta lau obra txiki idatzi zituen.
 
[[1340]]an, Florentziara itzuli zen bizitzera. Hiru gertaera nabarmentzekoak dira Boccaccioren Florentziako egonalditik: [[1348]]ko [[Izurri Beltza]], esparru horretan kokatuko baitzen ''Il Decamerone''; [[Petrarca]]rekiko adiskidantza, Boccaccioren orientazio prehumanistaren jatorria; eta Jarrerajarrera-aldaketa garrantzizko bat bizitzaren aurrean, zeinak ''Il Corbaccio'' idaztera eta, horrekin batera, sorkuntza-lanak baztertzera eta [[mitologia]] edo [[Dante|dantismoaren]] gisako gai jasoak tratatzera eramango baitzuen.
1340an, Florentziara itzuli zen bizitzera.
 
Hiru gertaera nabarmentzekoak dira Boccaccioren Florentziako egonalditik:
• 1348ko Izurri Beltza, esparru horretan kokatuko baitzen ''Il Decamerone''.
• Petrarcarekiko adiskidantza, Boccaccioren orientazio prehumanistaren jatorria;
• Jarrera-aldaketa garrantzizko bat bizitzaren aurrean, zeinak ''Il Corbaccio'' idaztera eta, horrekin batera, sorkuntza-lanak baztertzera eta mitologia edo dantismoaren gisako gai jasoak tratatzera eramango baitzuen.
 
Urte horietakoak dira, orobat, zenbait jaun eta aita santuren artean egin zituen bitartekaritza diplomatikoak (Mendebaldeko zisma 1375ean amaitu zen, ordurako Boccaccio hilda zela).
== Erreferentziak ==
{{ lur | data=2011/12/30}}
{{erreferentzia_zerrenda}}
 
== Kanpo loturak ==
* [http://www.casaboccaccio.it/ Ente Nazionale Giovanni Boccaccio elkartearen webgunea] {{it}}
 
[[Kategoria:{{bizialdia|1313ko|1375eko heriotzak|Boccaccio, Giovanni]]}}
[[Kategoria:Pizkundeko idazleak|B]]
[[Kategoria:ItalierazkoPizkundeko idazleak|Boccaccio, Giovanni]]
[[Kategoria:1313koItalierazko jaiotzak|Boccaccio, Giovanniidazleak]]
[[Kategoria:1375eko heriotzak|Boccaccio, Giovanni]]
[[Kategoria:Literatura erotikoa]]
[[Kategoria:Italiako ipuingileak|Boccaccio]]
31.381

edits