«Karrantza»: berrikuspenen arteko aldeak

112 bytes added ,  Duela 5 urte
t
Robota: Birzuzenketak konpontzen
t (Robota: Birzuzenketak konpontzen)
*Hegoaldean [[Mena Harana]]rekin ([[Burgos]]).
*Ekialdean [[Turtzioz]]ekin eta [[Villaverde Turtzioz]]ekin (Kantabria).
*Mendebaldean [[Lanestosa]]rekin, [[Soba (Kantabria)|Soba]] haranarekin, [[Ramales de la Victoria]]rekin eta [[Rasines]]ekin (Kantabria).
 
=== Auzoak ===
 
=== Inguru naturala ===
[[Armañón|Armañon]] ingurua [[Armañongo natura parkea|parke naturala izendatua]] izan zen [[2006]]ko [[irail]]ean. Horrez gain, [[Ordunteko mendilerroa]] ere babestuta dago, udalerriaren hegoaldean daudenak. Iparraldean, aldiz, [[Peña del Moro]] eta [[El Mazo|Peña del Mazo]] mendiak ditugu, eta ipar-ekialdean [[RaneroPico del (mendia)Carlista|Raneroko]] gailurra.
 
Bestela, [[ibai]]rik nagusiena [[Karrantza (ibaia)|Karrantza ibaia]] da, [[Asón|Ason]] ibaiaren adarra dena. Beste ibai txiki batzuk ere badaude haranean: Seco, Callejo, Escaleras, Bernales, Cuadro eta Presa.
 
== Historia ==
Karrantza haranean hainbat eta hainbat monumentu megalitiko daude,K. a. 35.000 urte ingurukoak, gizakiaren lehenengo aztarnak [[Erdi Paleolito]]koak dira. [[Venta Laperra (leizea)|Ventalaperrako]] kobazuloan (Molinar auzoan) idatzitako grabatuak, berriz, [[Goi PaleolitoPaleolitoa|Goi Paleolitokoak]]koak dira, K.a. 25.000 urte inguruan egindakoak eta 1904an aurkitu zituztenak.
 
Bestalde, [[Erromatar Inperioa]]ren aztarna nagusiak La Zorra de Tocornaleko leizean (Soscaño auzoan) topatutako [[III. mendemendea|III. mendeko]]ko txanponak dira, eta herria ''Carrantia'' izenarekin aipatzen da historian lehen aldiz [[VIII. mendea]]n. Garai hartan, [[Asturiasko Erresuma|Asturiasko]] erregea Alfonso I.ak lurralde hauek kristautu zituen eta horrela lehenengo elizak eta kontzejuak sortu zituzten: Ahedo, Ibáñez edo Biañez, San Esteban, Sierra eta Soscaño. Karrantza errepublika moduan eratu zuten, eta [[XIII. mendea]] arte ez zuen [[Bizkaiko Jaurerriajaurerria|Bizkaiarekin]] bat egiten hasi, [[Diego V.a Lopez Harokoa|Diego Lopez V.a Harokoa]] jaunaren garaian. Hala ere, hurrengo mendeetan erakunde propioak mantendu zituzten karrantzarrek eta [[Avellaneda (Sopuerta)|Avellanedako]] ([[Sopuerta]]) Juntaren aginduei jarraitzen zieten. Azkenik, [[XVIII. mendea|XVIII. mendeko]] hasieran batasun osoa sortu zuten Bizkaiko beste eskualdeekin.
 
Azken mendeetan, ohiko jarduerak izan diren [[nekazaritza]] eta [[abeltzaintza]]rekin batera [[industria]] oso apala izan zuen haranak. Ondorioz, [[XIX. mendea|XIX. mendeko]] bigarren erdialdean migrazio mugimendu handiak izan ziren Karrantzatik beste leku batzuetara. Romualdo Chavarri indianoak [[trenbide]]a eramatea lortu zuen eta harekin batera industria eta ekonomia suspertu zituen.
|botoak3 = 236
|ehunekoa3 = 13,06
|alderdia4= [[Euskadiko Alderdi SozialistaPSE-Euskadiko EzkerraEE|Euskadiko Alderdi Sozialista]] (PSE-EE(PSOE))
|kolorea4 = #F8C080
|zinegotziak4 = -
Karrantza landa eremuko udalerria da. [[Nekazaritza]]k eta, batez ere, [[abeltzaintza]]k garrantzi handia du. Dena den, azken aldi honetan turismoak ere indar handia hartu du.
 
[[Ranero]]ko haitzetan [[Pozalagua]] izeneko kobazuloa dago. Kobazulo honetan munduan topatu den estalaktika exzentrinkoen bildumarik handiena dago. Haitz hauetan ere [[Torca del Carlista|Torca del carlista]] izeneko leizea ere badago, Europako handiena dena.
 
[[Manzaneda de Biañez|Biañez]] auzoan, berriz, [[Karpin Abentura]] izeneko parke tematikoa dago; erakargarria da bertan dagoen Terrasauro parkea.
 
== Festak eta tradizioak ==
252.705

edits