«Asto»: berrikuspenen arteko aldeak

108 bytes added ,  Duela 4 urte
t
Robota: Birzuzenketak konpontzen
t (Robota: «Kategoria:Etxeko animaliak eta abereak» kategoria «Kategoria:Etxeko animaliak, hazteko animaliak eta abereak» kategoriara aldatzen)
t (Robota: Birzuzenketak konpontzen)
|irudia = Donkey 1 arp 750px.jpg
|erreinua = [[Animalia]]
|filuma = [[Kordatu|Chordata]]
|klasea = [[Ugaztun|Mammalia]]
|azpiklasea = [[Placentalia|Eutheria]]
|ordena = [[Perisodaktilo|Perissodactyla]]
|familia = [[Equidae]]
|generoa = [[Equus]]
|espeziea = ''[[Afrikako basa asto|Equus africanus]]''
|azpiespeziea = '''''Equus africanus asinus'''''
|azpiespezie aditua = [[Lineo|Linnaeus]], [[1758]]
|sinonimoak =
* '''''Equus asinus asinus'''''}}
 
'''Astoa''' edo '''''Equus africanus asinus''''' [[Equidae]] familiako [[zama-abere]]a da, [[PerissodactylaPerisodaktilo|Perissodactylaren]]ren barnean, [[zaldi]]aren antzekoa dena baina txikiagoa, belarri-luzea eta larru-latza.
 
Asto honen antzinako arbaso basatia ''[[Afrikako basa asto|Equus africanus]]''a da, '''Afriakako basa astoa'''. Lehen '''''Equus asinus asinus''''' izena ematen zitzaien baina Nomenklatura Zoologikoak [[2003]]. urtetik aurrera espezie domestikatuen izenak espezie basatiaren izenarekin bat egin behar duela esaten du.
 
Astoaren garaiera arrazaren arabera, 1 m-tik 1,60 metrotarainokoa izan daiteke. Berezitasun nabarienak hauek dira: belarri luzeak, isats luzea, ile multzo bat muturrean, ilea ia gorputz guztian kolore berekoa, eta kailuak aurreko hanketan. Animalia sendo, jan urria da. Lurralde askotan garraiorako asko erabiltzen da oraindik. Arraza asko daude, batzuk heziak, beste batzuk basatiak. Asto basatiak (edo ''basastoak'') Afrikan bizi dira, [[Nubia]] eta [[Etiopia]]ko lurraldeetan.
 
Oso animalia erabilia izan da gizakiengatik eta [[K. a. 3. milurtekomilurtekoa]]ann jada etxabere gisa erabiltzen zela dokumentatua dago.
 
Astoa munduko leku ezberdinetara zabaltzen joan da, bereziki zama-aberea bezala erabilia izan zenean, esate baterako [[AmeriketaAmerika|Ameriketara]]ra. Haren ondorioz, eta hainbat abere bertan abandonatuak izan zirelako, basa-astoen populazioak sortu dira esate baterako [[Ipar Amerika|Ipar Ameriketan]].
 
== Euskal Herriko bertoko astoak ==
252.705

edits