«1812ko angloamerikar gerra»: berrikuspenen arteko aldeak

Zehatzagoa eta ulergarriagoa
t (Robota: Aldaketa kosmetikoak)
(Zehatzagoa eta ulergarriagoa)
'''1812ko angloamerikar gerra''', 1812-1815 urteetan Ameriketako Estatu Batuen eta Erresuma Batuaren ([[Britainia Handiko eta Ipar Irlandako Erresuma Batua]], eta kolonia kanadarrak) artean egin zuten gerratea izan zen. Borrokak lurrez eta itsasoz izan ziren.
 
Estatu Batuek egin zuten gerra-deklarazioa, 1812. urteko ekainaren 18an. ArrazoiHorretarako batzuk:arrazoiak batetik,luzaro britainiarrekizan ezarritadira zituzteneztabaidagai. merkataritzakoEstatu murriztapenakBatuek (Europanberen ereherrialde gerransubirano zireneredua garatu nahi zuten, [[Frantzia]]renbaina Britaniar Inperioaren itzala luzea kontra);zen bestetikAtlantikoan, bereziki [[RoyalTrafalgarko Navygudua|BritainiarrenTrafalgarko Errege Itsas Armadarakogudu]]ko merkataritza-ontziakEspainia eta marinelakFrantziaren derrigorrezporrotaren errekrutatzenondoren. ziharduten; eta gaineraOrain, britainiarrek Estatuitsas Batuakblokeoa zabaltzearenezarri kontrazieten zeuden[[Frantzia]]ri indiareta, indigeneihorrenbestez, laguntzenEstatu zietelakoBatuekiko merkataritzari.
 
Bestalde, [[Estatu Batuetako Lehenengo Bankua]]ren gaineko kontrolari buruzko gatazka zegoen, 1811n bertan behera utzi baitzuen Estatu Batuetako kongresuak. Halaber, britaniarrek merkataritza-ontziak eta marinelak derrigorrez errekrutatzen ziharduten [[Royal Navy|Britainiarren Errege Itsas Armadarako]] eta, gainera, britainiarrak Estatu Batuak kontinentean barrena metropolitik aparte zabaltzearen kontra zeuden. Ondorioz, britaniarrek indiar indigenei lagundu zieten.
 
== Gerraren garapena ==