«Gizotsoa euskal mitologian»: berrikuspenen arteko aldeak

→‎Gizotsoari buruzko elezahar eta istorioak: Hainbat esalditan euskararen gramatika zuzendu.
t
(→‎Gizotsoari buruzko elezahar eta istorioak: Hainbat esalditan euskararen gramatika zuzendu.)
* [[Bizkaia|Bizkaiko]] [[Arratia]]n uste dute gizotsoa [[otso]]en eta pertsonen arteko harreman sexualen ondorio direla. Hemen otsoaren inguruko mitoen indar sexual handia azaltzen zaigu, basatasunaren paradigma eta sinesmen [[dionisiar]]rekiko lotura. Sinesmen hau aldi berean [[Europa]]n dauden otsoekiko sexu-harremanen istorio eta kondaira piloekin lotzen da.
 
* Kondaira batek dio Urkia aurkintzan baserritar batzuek Aginao baserriko emakume bat ikusi zutela bere etxeko bidean, eta gizotsoa Bidarbinietatik harengana zihoala. Oihuka ohartarazi zioten “Aginaokoa, azkar ibili! Gizotsoa zuregana doa!”. EmakumeakEmakumea bere etxera heltzen saiatu zen, baina gizotsoak harrapatu eta bularrak erauzi zizkion.<ref>''Jose Miguel de Barandiaran, obras completas''. Egilea, Jose Miguel de Barandiaran. Argitaletxea, Editorial la gran enciclopedia vasca, Bilbao 1976.</ref>
 
* [[Luzaide]]n gizotsori buruzko kondaira asko gorde da. Luzaideko ipuin zaharren arabera, gizotsoa basoko leku apartatuen eta ilunetanilunenetan bizi omen da. Gauetan azaltzen da bide gurutzetan, kateezkatez zamatuta eta kate soinu handiarekin. Hozkatzea lortzen duena berekin darama arrastaka.
 
* [[San Joan gaua|San Joan gau]]ean badaude zenbait iturri magikoakmagiko non ura [[ardo]]a bilakatzen daden gau hartako gaueko hamabietan. Ardo magiko hartatik edan eta gero, pertsonak zoriontasuna ezagutuko du, baina gau hartan iturri haren bila ibilizibili eta gero iturria topatu gabeez, eta hango ardotik edanedaten ez gabebadu, pertsona gizotsoagizotso bilakatuko da.
 
* [[Olivier de Marliave]]ren arabera,<ref>Olivier de Marliave: ''Pequeño diccionario de mitologia vasca y pirenaica'', Alejandria, Bartzelona, 1995.</ref> Euskal Herrian sinesten zen ezen goizean, gizotsoek beren larrua uzten dutela berriro gizaki izateko, baina inork larru hori aurkitu eta janzten badu, gizotso bilakatzen dela.
Anonymous user