«Tora»: berrikuspenen arteko aldeak

No change in size ,  Duela 8 urte
t
ez dago edizio laburpenik
No edit summary
tNo edit summary
[[Fitxategi:Torah and jad.jpg|thumb|270px|right|''Tora'' bilki bat irekia]]
 
'''Tora'''<ref>EIMA: [http://www.hezkuntza.ejgv.euskadi.net/r43-573/es/contenidos/informacion/dih/eu_5490/adjuntos/estilo_liburua/onomastika/IZEN_ZERRENDAK.pdf ''Eskola-liburuetako onomastikaren, gertaera historikoen eta artelanen izenak. Zerrendak'']</ref> ({{lang-he|תורה}}, "''«legea''"») [[judaismo]]aren liburu fundatzailea da. Bost liburuk osatzen dute:
* ''Hasiera'' (''Bereshit'' [בְּרֵאשִׁית]),
* ''Irteera'' (''Shemot'' [שְׁמוֹת]),
* ''Deuteronomioa'' (''Devarim'' [דְּבָרִים]).
 
Bost liburuok ''Pentateuko'' edo ''Jumash'' deituriko multzoa osatzen dute. Tradizioaren arabera, Moisesek idatzitako liburuak dira eta Jainkoak Sinai mendian egindako errebelazioa biltzen dute. Juduek, Erromako Eliza Katolikoak, Eliza Ortodoxoak eta Protestanteek Bibliaren aurreneko muintzat dute eta denon kanonetan dute lekua. Liburuon gaia hebrear herriaren historia da, hasiera mitikoetatik (munduaren sorrera, paradisua, uholdea) Moisesen heriotzaraino. Adituek hiru idatzaldi nagusi bereizten dituzte: jainkoa ''Jahve'' izendatzen duena (K. a. IX. mendea); jainkoa ''Elohim'' izendatzen duena (K. a. VIII. mendea) eta kronikariarena, apaizen arautegia barne (K. a. IV. mendea).
 
== Erreferentziak ==