«Paper»: berrikuspenen arteko aldeak

676 bytes added ,  Duela 6 urte
t
2010ean bandalo batek ezabatutakoa berriz ezartzea, zuzenketatxoekin
t (Robotak {{Commonskat}} gehitu du. Txantiloiak commons:category:Paper lotu du, Wikidataren arabera.)
t (2010ean bandalo batek ezabatutakoa berriz ezartzea, zuzenketatxoekin)
 
== Historia ==
[[Antzinako Egipto]]n papiroaren gainean idazten zen, eta berau [[Nilo]] ibaiaren ertzean oso ugaria zen papiro landarearen zurtoinetik lortzen zen. [[Europa]]n berriz, [[Erdi Aroa]]n, [[pergamino]]a erabiltzen zen bertan idazteko, [[ahuntz]] edo [[aker]]raren larru landua alegia, tinta jasotzeko prestatua. ZoritxarrezHala ere, pergaminoa garesti xamarragarestia zen, eta VIII. mendetik aurrera, bertanpergaminoan idatzitako textuaktestuak borratzekoezabatzeko joera zabaldu zen, pergaminoa berriz erabili ahal izateko. Hala, lehendik idatzitako zenbaithainbat lan betirakobetiko galdu ezabatuazziren.
 
Bestalde, [[txina]]tarrek ordurako papera ekoizten zuten, zeta, arroz-lastoa eta kalamuaren zuntzak erabiliz, bai eta kotoiarenak ere. Ezagutza hura arabiarrei erakutsi zieten, eta arabiarrek gaur egungo Espainia eta Sizilia diren lurraldeetara zabaldu zuten jakintza [[X. mendea]]n. Paperaren ekoizpena [[Frantzia]]ra hedatu zen, eta han lihoa erabiliz egin zen [[XII. mende]]tik aurrera.
Gaur egun zenbait erabilpenetarako papera material sintetikoz ordezkatzen bada ere, paperak oraindik garrantzi handia du gure eguneroko bizitzan.
 
[[XIV. mende]]an alkandoraren erabilera guztiz zabalduta zegoenez, trapu eta alkandora zahar nahikoa zegoen papera prezio merkeetan egiteko. Horrek eta [[inprenta]]ren asmakuntzak [[liburu]]ak eskuragarriak izaten lagundu zuten, ordu arte bitxikeria garestiak baitziren.
 
Gaur egun zenbait erabilpenetarakoerabileretarako papera material sintetikozsintetikoek ordezkatzenordezkatu badabadute ere, paperak oraindik garrantzi handia du gure eguneroko bizitzan.
 
{{commonskat}}