«Esne hortzeria»: berrikuspenen arteko aldeak

t
Robota: Aldaketa kosmetikoak
t (Robota: Aldaketa kosmetikoak)
 
 
=== Kaltzifikaio prozesua(umetoki barneko asteetan) ===
 
ERDIKO EBAKORTZAK:14.ASTEA
[[Fitxategi:Supernumerary teeth.jpg|thumb|Aldatze prozesua]]
 
=== Hortzen irtetze prozesuaren hurrenkera ===
 
 
 
 
6 urte eta 12 urte bitartean hortz iraunkorrak irteten joango dira, garai horretan zenbait hortz galkor eta beste hainbat iraunkor aurki genitzakeelarik ahoan, adinaren arabera.Prozesu honi aldatze prozesua deritzo.
 
Hortz iraunkorrak irteten doazen heinean, esnezko hortzak erortzen joango dira, beraien erroak birxurgatu egingo direlako. Erortze prozesua haur bakoitzean ezberdina izan daiteke, iraunkorren garapen prozesuarekin loturik baitago, eta prozesu hori indibiduala da.
Jaiotzen den lehenengo hortz iraunkorra berriz ia kasu gehienetan lehenengo hagina izaten da, bai goikoa eta baita ere behekoa, 6-7 urterekin. Ondoren bai beheko eta goiko erdiko ebakortzak irtengo dira. Jarraian alboko ebakortzak, beheko betortza eta haginaurrekoen txanda izango da. Jaioko den azkeneko hagina hirugarren hagina izaten da, 17-21urte bitartean jaiotzen da normalean, nahiz eta bada inoiz hirugarren haginik irten ez zaion jendea.
 
== Esnezko hortzak eta iraunkorrak ==
 
=== Ezberdintasunak ===
 
Hortz galkor eta iraunkorren artean badira zenbait ezberdintasun. Orokorrean esnezko hortzak txikiagoak eta zuriagoak izaten dira. Anatomikoki ere ezberdintasun nabariak izaten dituzte. Erroak luze eta estuagoak izaten dira, eta elkarrengandik nahiko aldenduta. Muin barrunbea aldiz, iraunkorrena baino handiagoa izaten dute, muin adar luze eta estuekin.
 
Ezberdintasun nabarienak hauexek dira:
* '''''Hortz kopurua'''''
Hortz galkorren barnean 3 hortz mota aurki genitzake, ebakortzak, betortzak eta haginak. Denera 20 hortz.
[[Fitxategi:Primary dentition.jpg|thumb|Hortz kopurua eta hortz motak]]
''Beheko sei hagin (lehenengo bi hagin, bigarren bi hagin eta hirugarren bi hagin)''
 
* '''''Hortzen proportzioa'''''
 
Hortz galkorretan koroa eta erroaren arteko proportzioa handiagoa da, iraunkorretan baino. Esnezko hortzak oso erro luzea edukitzen baitute koroarekin alderatuta.
 
* '''''Diastemak'''''
 
Esnezko hortzen tartean diastema edo tarteak ageri dira, masail hezurrak hortz iraunkor guztiak sartu ahal izateko hazten joaten direlako.
 
* '''''Koroaren ezberdintasunak'''''
 
''Hortz iraunkorretan koroa luzeagoa izaten da, galkorretan baino''
''Iraunkorretan hortzek duten kontaktua puntu baten izaten da soilik eta galkorretan berriz ondoko hortzarekin duen kontaktua handiagoa izaten da''
 
* '''''Muin barrunbea'''''
 
Muin barrunbe handiagoa izaten dute hortz galkorrek, hortzaren forma jarraitzen duelarik. Muin kanalak ere irregularragoak izaten ditu, iraunkorrekin alderatuta''
 
* '''''Enamela (esmaltea'''''
 
[[Fitxategi:Cavities evolution 4 of 5 ArtLibre jnl.png|thumb|Txantxarra muin barrunbera iristen]]
Enamel gehiago edukitzen dute hortz iraunkorrek galkorrek baino. Dentina kantitatearekin ere berdina gertatzen da, ondorioz txantxarra muin barrunbera iristeko aukera gehiago dago hortz galkorretan iraunkorretan baino.
 
== Hortzen erupzioari loturiko patologiak ==
 
Hortzak irteten hasten direnean haurrek zenbait sintoma edukitzen dituzte, erupzioak mina eragiten baitu. Normalean arazo handirik sortzen ez badu ere, badira tratamendua behar dituzten patologia batzuk.
''Erupzio zaila'' deritzo haurrak aurreko sintomaz gain kalentura, beherakoak, negarra, gose galera, egarria...edukitzen dituenean. Horrelako kasuetan egokiena hozka egiteko jostailuak edota kopuru egokian analgesikoak ematea izaten da.
 
== Esnezko hortzak ==
 
=== Ezaugarriak ===
 
''Erdiko goi ebakortza:''Iraunkorrekin alderatuta arroa koroarekiko luzeagoa da. Zingulua luzeagoa izaten dute. KOroa zabaleran, garaieran baino handiagoa izaten da.
== Bibliografia ==
 
* ''Dr.Jon Jatsu Azkue Barrenetxea, Odontoanatomi eskuliburua, 2000, UPV''
* ''http://www.slideshare.net/drhdz/anatomia-dientes-temporales-presentation''
* ''Manual de odontología pediátrica, Cameron, Angus C.; Widmer, Richard P., 2010''
 
[[Kategoria:Hortzeria]]
252.705

edits