«Hebron»: berrikuspenen arteko aldeak

1.703 bytes added ,  Duela 7 urte
Euskarazko wikipedia aberasteko HPSren proiektuaren barruan Elhuyar Fundazioak egindako aldaketa.
t (r2.7.2) (robota Erantsia: kk:Әл-Халил)
(Euskarazko wikipedia aberasteko HPSren proiektuaren barruan Elhuyar Fundazioak egindako aldaketa.)
==EUSKARAZKO WIKIPEDIAKO "HEBRON" SARRERAREN EDUKIA==
{{ elhuyarlanean }}
 
{{Hiri orokor infotaula
| izena = Hebron / Al-Khalil
| oharrak =
}}
'''Hebron''' edo '''Al-Khalil'''<ref>{{Erreferentzia|url=http://www.euskaltzaindia.net/dok/arauak/Araua_0164.pdf|egilea=[[Euskaltzaindia]]|izenburua= Ekialde Hurbileko eta Ipar Afrikako toponimia}}</ref> ([[arabiera]]z: الخليل ''al-Ḫalīl''; [[hebreera]]z: חֶבְרוֹן) [[Zisjordania]]ko hiriahiririk populatuena da. Bertan 160163.000 biztanletik gora aurki daitezkebiztanle. [[1993]]ko [[Osloko Hitzarmena]]z geroztik [[Palestina]]ren menpe dagoen hiria da.
 
Patriarken hilerria duenez, [[judaismo]]aren bigarren hiririk santuena da eta bereharen erdigunean 500 kolono judu inguru bizi dira 150.000 palestinarren inguruan.
Hebron hiri santua da musulmanentzat, juduentzat eta kristatuentzat. Haien arabera, hirian, Machpelahko haitzuloan daude lurperatuta [[Abraham]], haren emazte [[Sara]], [[Isaak]] eta [[Jakob]] semeak, Isaaken emazte [[Rebeka]], eta Jakoben emazte [[Leah]]. Haitzuloaren gainean, Ibrahimi meskita dago egun. Hebrongo hiria ezaguna da kale mehar bihurgunetsuengatik, harrizko etxeengatik, eta merkatuengatik. Egun Israelgo eta Palestinako gudarosteen kontrolpean dago. Juduak bizi diren alderdia Israelgo gudarosteak zainduta dago.
 
1967. urtean, [[Sei Eguneko Gerra]]ren ondoren, Hebron Israelen mendean geratu zen, eta 1971n judu-herri bat, [[Qiryat Arba]], sortu zuten Hebronen ekialdean. 1994ko otsailaren 25ean, Baruch Goldstein kolono juduak 29 palestinar tirokatu zituen Ibrahimi meskitan otoitzean ari ziren bitartean. 1997. urtean oso istilu larriak izan ziren, harik eta Israelgo gudarosteak Hebron hartu zuen arte, iskanbilak kontrolatzeko asmoz.
 
 
== Historia ==
Eskualdeko eta munduko hiririk zaharrenetarikoa da: K.a. IV. milurtekoan kanaandarrak bizi ziren, eta hiria haien erresumako hiriburua izan zen. [[Biblia]]n Hebrongo erresuma aipatzen da K.a. XVIII. mendean.
 
[[Dabid]] erregea Hebronen izendatu zuten Israelgo erregea, eta [[Jerusalem]] eskuratu arte, Israelgo erresumako hiriburua izan zen.
 
[[Grezia]]k menderatu zuen, eta [[Erroma]]k gero. [[Bizantziar Inperioa]]ren mende gelditu zen gero, eta [[Justiniano]] enperadoreak eliza kristatu bat eraikiarazi zuen Abraham hilobiratuta dagoen haitzuloan,baina persiarrek sunsitu zuten. 638an musulmanek okupatu zuten, eta lehengo eliza kristaua meskita bilakarazi zuten.
 
Patriarken hilerria duenez, [[judaismo]]aren bigarren hiririk santuena da eta bere erdigunean 500 kolono judu inguru bizi dira.
 
== Erreferentziak ==
{{ elhuyar | data=2012/10/4}}
{{erreferentzia_zerrenda}}
 
[[it:Hebron]]
[[ja:ヘブロン]]
[[kk:Әл-Халил]]
[[kl:Hebron]]
[[ko:헤브론]]