«Aranera»: berrikuspenen arteko aldeak

252 bytes added ,  Duela 9 urte
ez dago edizio laburpenik
t (r2.6.4) (robota Aldatua: en:Aranese dialect)
}}
 
'''Aranera'''<ref>{{Web erref|izenburua=38. araua - Munduko estatu-izenak, herritarren izenak, hizkuntza ofizialak eta hiriburuak|url=http://www.euskaltzaindia.net/dok/arauak/Araua_0038.pdf|argitaletxea=Euskaltzaindia|sartze-data=2010-12-23}}</ref> [[okzitaniera]]ren dialektoa den [[gaskoi (hizkuntza)|gaskoiaren]] aldaera bat da. [[Arango harana|Arango aranean]] ([[Katalunia]]) mintzatzen da. [[2006]]ko [[abuztuaren 9]]tik —lege bidez [[2010]]ean egikaritua— Kataluniako autonomia erkidego osoan hizkuntza ofizial izaera du, [[katalan]]a eta [[gaztelania]]rekin batera, Kataluniako estatutu berrian hala jasota.<ref>{{Web erref|izenburua=El Parlament aprova la llei de l'occità |url=http://www.vilaweb.cat/noticia/3778993/20100922/parlament-aprova-llei-loccita.html|argitaletxea=Vilaweb|hizkuntza=ca|sartze-data=2011-09-08}}</ref> [[1984]]an aranera Arango haraneko hezkuntza sisteman erabiltzeko hizkuntza izendatu zen.
[[Fitxategi:Europe2005 bossost-aranes1.jpg|thumb|220px|right|Aranerazko errepide seinaleak]]
'''Aranera'''<ref>{{Web erref|izenburua=38. araua - Munduko estatu-izenak, herritarren izenak, hizkuntza ofizialak eta hiriburuak|url=http://www.euskaltzaindia.net/dok/arauak/Araua_0038.pdf|argitaletxea=Euskaltzaindia|sartze-data=2010-12-23}}</ref> [[okzitaniera]]ren dialektoa den [[gaskoi (hizkuntza)|gaskoiaren]] aldaera bat da. [[Arango harana|Arango aranean]] ([[Katalunia]]) mintzatzen da. [[2006]]ko [[abuztuaren 9]]tik Kataluniako autonomia erkidego osoan hizkuntza ofizial izaera du, [[katalan]]a eta [[gaztelania]]rekin batera, Kataluniako estatutu berrian hala jasota. [[1984]]an aranera Arango haraneko hezkuntza sisteman erabiltzeko hizkuntza izendatu zen.
 
=== Arautzea ===
Aranerak berezko idaztarauak ditu, eta gaskoiaren gainerako aldaeretatik bereizita dago, berezko dituen ezaugarriak kontuan hartzen dira idazteko garaian, adibidez: emakumezkoentzako pluralak ''-es'' bukaera izatea (''es hemnes araneses'', emakume arandarrak [[euskara]]z), gizonentzako pluralen "-i" (''es aranesi'') eta artikulu piriniotarrak (''eth'', ''era'', ''es'').
[[Fitxategi:Europe2005 bossost-aranes1.jpg|thumb|220px|rightleft|Aranerazko errepide seinaleak]]
 
=== Inguruko hizkuntzen eragina ===
Aranerak inguruko hizkuntza ofizialen eragina jaso du historikoki ([[gaztelania]]rena lehendabizi, [[katalan]]arena ondoren), eta egun gaskoitik bereizten dituen ezaugarriak ditu. Horrela, azken hamarkadetan neologismo "hispaniar" ugari gehitu zaizkio araneraren lexikoari. Esaterako, ''actuar'' (okzitanierako "agir"-en ordez), ''empresa'' (vs. "entrepresa"), ''foment'', ''impartir'', ''increment'' (vs. "aumentacion"), ''laborau'', ''matrícula'' (vs. "inscripcion"), ''oficina'' (vs. "burèu"), etab.
 
=== Erabilera ===
<table bordercolor="#999999" cellspacing="0" cellpadding="2" width="471" border="1">
<tr>
15.721

edits