«Fenomeno natural»: berrikuspenen arteko aldeak

t
Robot: Cosmetic changes
t (Robot: Cosmetic changes)
{{lanean|IOa.eiguren}}
 
'''Fenomeno naturala''' [[natura]]n berez gertatzen den aldaketa da. Fenomeno hauen barnean bakarrik sartzen dira mugimendu jarraia duten prozesuak eta lurrak dituen transformazioak. Hauek eragin zuzena eduki dezakete gizakiaren bizitzarekin ([[epidemia]]k, kondizio klimatikoak, [[hondamendi]] naturalak, etab.). [[FileFitxategi:Montserrat Salem Eruption1.jpg|thumb|Hondamendi naturala]]
 
Eguneroko hizkeran, fenomeno natural kontzeptua gertakari arraro edo harrigarriren sinonimo bezala erabiltzen da. Aitzitik, [[euri]] tanta baten osaera fenomeno natural bat da, hurakan bat den bezala. Adierazpen honek "hondamendi natural" izeneko fenomeno natural arriskutsuei ere erreferentzia egiten die. Euria adibidez, ez da "hondamendi" bat, baina hala izan daiteke gizakiaren prespektibaren arabera, hainbat kondizio biltzen badira. Gizartearen planifikazio txarrak, [[uholde]]ei zaurkorrak diren lurretan eraikuntzak eraikitzea adibidez, efektu oso txarrak sortu ditzake gizakiarentzat.
 
=== Lurraren barnealdean sortutako hondamendiak ===
[[FileFitxategi:Terremoto Valparaíso 1906.jpg|thumb|Lurrikaren ondorioak]]
* [[Dardara]], [[lurrikara]] edo [[sismo]]a: Lurraren barnealdean dauden harrien deformazio gogorrak sortzen dituzten lurrazaleko mugimenduak dira. Deformazio hauek energia pilatzen dute eta energia hori lurrazala astintzen duen uhin moduan askatzen da bat-batean.
 
 
=== Fenomeno hidrologiko edo meteorologikoen ondorioz sortutako hondamendiak ===
[[FileFitxategi:Enchentesmariocampos.jpg|thumb|Uholdeak]]
 
* [[Uholde]]a: Eurite handien edo urtegiren baten apurketaren ondorioz sortzen diren erreka uren, aintziren edo lakuen inbasio geldo edo bortitzak dira.
* [[Ekaitz]]a: Atmosferako deskarga elektrikoen ondorioz sortzen den fenomeno atmosferikoa da.
* [[Txingor]]a: izotz eran erortzen den euria da.
* [[Tornado]]a: Forma birakorrean eta abiadura handian produzitzen den haize bortitza da. [[FileFitxategi:F5 tornado Elie Manitoba 2007.jpg|thumb|Tornadoa]]
* [[Zikloi tropikal]] edo [[Zikloi tropikal|Urakana]]: aire beroaren eta hezearen arteko elkarreraginak sortutako haizeak dira, 233 kilometro orduko baino abiadura handiagoa dutenak, [[Ozeano Bare]]tik edo [[Atlantiko]]tik datozenak.
 
 
[[Kategoria:Geografia]]
 
 
[[da:Naturfænomen]]
[[de:Naturerscheinung]]
[[en:Natural phenomenon]]
[[eo:Natura fenomeno]]
[[es:Fenómeno natural]]
[[eo:Natura fenomeno]]
[[fi:Luonnonilmiö]]
[[he:תופעת טבע]]