«Kortisol»: berrikuspenen arteko aldeak

5 bytes added ,  Duela 10 urte
t
Robot: Cosmetic changes
(Orrialde berria: thumb|Kortisolaren egitura kimikoa. '''Kortisol''' edo '''hidrokortisona''' giltzurrungaineko guruinaren azalak jariatzen duen hormona esteroid...)
 
t (Robot: Cosmetic changes)
Egitura kimikoari dagokionez hormona esteroidea da, hots, talde ziklopentano-perhidrofenantreno du egitura nagusitzat (17+4 C).
 
[[Adrenokortikotropina|Hormona adrenokortikotropikoak]] (ACTH, [[ hipofisi]]ak jariaturiko hormonak) kortisolaren sintesia bultzatzen du. Giltzurrungaineko azalak ez du nerbio-bukaerarik, beraz hormona glukokortikoideen (kortisol, kortisona...) jariaketaren kontrola ez dago [[nerbio-sistema]]ren menpe, hormonen menpe baizik ([[ACTH]] hormonaren menpe, batez ere). Aldi berean, [[hipotalamo]]ak ekoizten duen kortikotropinak erregulatzen du ACTHaren sintesia.
 
Jakina da [[estres]]ak duen eragina kortisolaren ekoizpenean: izan ere, estresaren hormonatzat jotzen da kortisola, gorputzak kopuru handian sortzen baitu alarma egoera baten aurrean.
 
 
* [[gluzido]]en metabolismoari eragiten dio, odolean dagoen [[glukosa]]-kopurua handituz
 
* era berean, gantz azidoen odoleko kontzentrazioa ere handitzen du
 
* [[gluzido]]en, [[lipido]]en eta [[proteina|proteinen]] [[katabolismo]]a areagotzen du, orokorrean
 
* [[hantura]]ren aurkako efektu nabarmena du, klinika mailan erabiltzen dena
 
* [[kaltzio]]aren heste-xurgatzea eragozten du, hezurretako deskaltzifikazioa erraztuz
 
* [[linfozito]]en kopurua murriztu eta [[eritropoiesi]]a sustatzen du
 
Hanturaren aurkako efektuak eta eragiten duen immunodepresioak kortisolaren erabilera terapeutikoa bultzatu dute, [[kortikosteroide]] sintetikoak agertuz ([[prednisona]], [[budesonida]], e.a.).
 
Kortisolaren odol-kontzentrazioa txikia da [[Addisonen gaixotasuna]] dagoenean, eta handia [[Cushing-en sindromea]]n.
 
 
[[Kategoria:Hormonak]]
 
[[en: Cortisol]]