Adberbioa gramatika-kategorietako bat da; aditzak —edo perpaus osoak— adierazten duenari buruzko informazio osagarria ematen duen hitz edo hitz-multzoa da.

EuskarazAldatu

Euskaraz, irizpide morfologikoetan oinarriturik, bi sailetan banatzen dira: batetik, adizlagunak (deklinabide-atzizki bidez eratuak, hala nola mendi-an, aita-rentzat, edo postposizio bidez eratuak, hala nola mahai azpian); eta, bestetik, aditzondoak (atzizkirik eta postposiziorik gabe eratuak, hala nola gaur edo berandu).

Aldaezintasuna zalantzanAldatu

Hainbat hizkuntzatako gramatiketan azpimarratu izan da adberbioen ezaugarri nagusia dela aldaezintasuna[1]. Gaztelaniazko 'siempre' adberbioa ez da formaz aldatzen, baina euskaraz, halakorik egon daitekeen arren ('ere' partikula adibidez), adberbioek postposizioak hartzen dituzte (betiko, bihartik), eta baita mugatzaileak ere ('laguna urrutian bizi da'). Hala ere, adberbioek ez dute kasu-marka gramatikalik hartzen (*atzok), baina bai leku-denborazkoak (atzotik) batzuetan; adberbio batzuek, baina ez guztiek, gradu markak har ditzakete (beranduegi, *atzoegi). Argumentu horiek erakusten dute euskal adberbioa, guztiz aldaezina ez bada ere, badituela eranskinak hartzeko gainerako izenkiek ez dituzten mugak.

Funtzioak aditzetatik haratagoAldatu

Adberbioen definizio estandarretan aditzaren osagarri diren arren, euskaraz aditzaz gain ('lasterka etorri'), adjektiboak ('aski ederra') eta are beste adberbio batzuk ere ('arras ongi') alda ditzakete[1].


ErreferentziakAldatu

Kanpo estekakAldatu

  1. a b «Adberbioa [Sareko Euskal Gramatika»] www.ehu.eus . Noiz kontsultatua: 2019-06-04.